2013.05.11

Psycho-educatiepakket ADHD

Auteur: Tirtsa Ehrlich & Jacqueline Hilbers
Titel: Zo snel als een...
Ferry is zo snel als een Ferrari, want hij heeft ADHD!
Therapeutenhandleiding ADHD
ADHD psycho-educatiegroep (9-12 jaar)
Werkboek ADHD-groep
Uitgeverij: SWP|Ninõ
Plaats: Amsterdam
Jaar: 2013
Pagina's: Verhaal: 48
Handleiding: 72
Werkboek: 64
ISBN-13: Verhaal: 978-90-8560-615-4
Handleiding: 978-90-8850-314-6
Werkboek: 978-90-8850-396-2
Prijs: Verhaal: € 16,90
Handleiding: € 16,90
Werkboek: € 9,90

psycho-educatie adhdEr zijn heel wat jeugdboeken op de markt die een bepaalde leer- of ontwikkelingsstoornis als thema hebben. Deze boeken kunnen, mits goed gebruikt, een aanwinst zijn voor een psycho-educatietraject. Alles staat of valt dan met de bekwaamheid van de begeleider om een zinvol traject uit te werken. Nog te vaak wordt het lezen van en praten over een dergelijk boekje verengd tot het ganse traject. Met weinig of geen effect tot gevolg.

Eerder besprak ik op deze boekenblog al het ADD-pakket van Tirtsa Ehrlich dat bestaat uit een verhaal, een therapeutenhandleiding en een werkboek voor een ADD-groep. Samen met Jacqueline Hilbers deed ze dit allemaal nog eens over voor ADHD. Vanuit haar werksituatie startte Tirtsa Ehrlich immers ook samen met haar collega’s met een psycho-educatiegroep ADHD. Het bijzondere aan deze groep is dat het absoluut geen nattevingerwerk is. Er is een heus effectenonderzoek aan dit programma verbonden. Ik citeer uit de inleiding van de handleiding:

De groepen worden door de kinderen en hun ouders altijd als erg positief geëvalueerd. Maar omdat een behandeling niet alleen leuk, maar ook bewezen effectief (evidence based) moet zijn, heeft voorafgaand aan uitgave van de groepen wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit van de groepen plaatsgevonden (Ehrlich en Boerema, in bewerking). Er is onderzocht of de groepen leidden tot 1) een vergroting van kennis over AD(H)D en 2) het versterken van het zelfbeeld. Uit het onderzoek is naar voren gekomen dat er sprake is van een statistisch significante vergroting in kennis over AD(H)D. En dit effect blijft behouden na 3 maanden. In hoeverre de tweede doelstelling, het versterken van het zelfbeeld, behaald wordt, is minder stellig te bevestigen vanuit dit onderzoek. Ouders rapporteren wel significante verbetering in het zelfbeeld na de groep en deze verbetering blijft ook behouden na 3 maanden. Echter de vragenlijst die hiervoor is gebruikt bestond slechts uit enkele vragen en is hierdoor niet goed te onderzoeken op betrouwbaarheid. Meer onderzoek met een betrouwbaar meetinstrument is nodig, om de hier gevonden verbetering verder te ondersteunen. Ook is het ontbreken van een controlegroep een tekortkoming van het huidige onderzoek. In de evaluatiegesprekken na de groep rapporteren ouders vaak dat ze zien dat het goed snappen van de diagnose en de positieve groepservaring in combinatie met het positief leren denken over AD(H)D een soort rust bij de kinderen te weeg brengt, die hun zelfvertrouwen en zelfbeeld ten goede komt.

De transparantie waarmee de resultaten van dit onderzoek gepresenteerd worden, is bewonderenswaardig. Verder en aangepast onderzoek zal de betrouwbaarheid van dit programma volgens mij alleen maar bewijzen. In het citaat lees je meermaals het woord AD(H)D.

In het verhaal Zo snel als een… staat de tienjarige Ferry centraal. Hij vertelt in de ik-vorm over zijn leven met ADHD. Zo doet de lezer heel wat kennis op over deze stoornis. Aan de hand van heel herkenbare thuis- en schoolsituaties legt Ferry niet alleen uit wat er fout kan lopen maar ook hoe het kan aangepakt worden.

Door de mond van Ferry hebben de auteurs ook veel aandacht voor het metacognitieve aspect van ADHD en heel nadrukkelijk zelfs voor het zelf in handen nemen van zijn situatie. Zo wordt de lezer zonder dat hij het beseft ingewijd in een vorm van cognitieve herstructurering en het gebruiken van een eenvoudige ontspanningsoefening. Maar er is meer.

De ik-vorm waarin het boekje geschreven is zorgt er voor dat kinderen zich heel snel identificeren met het hoofdpersonage. De concrete feiten en gebeurtenissen uit het leven van een kind met ADHD doen de rest. Je merkt gewoon dat de auteurs heel wat ervaring hebben met kinderen met deze stoornis.

Zoals je allicht begrepen hebt, vormen de therapeutenhandleiding en het werkboek één geheel. In de handleiding staan de vijf bijeenkomsten waaruit het programma bestaat uitgebreid beschreven. Het is opgevat als een draaiboek voor de therapeut die met deze kinderen aan de slag gaat. Om het werk van de auteurs geen onrecht aan te doen, zal ik deze bijeenkomsten hier niet beschrijven. Hier geldt immers de stelregel dat het origineel altijd beter is dan de kopie. Wel geef ik je mee dat in de bijlagen bij de handleiding nagenoeg alles wat je nodig hebt, voorzien is. Dat het boekje Zo snel als een… in dit programma voor de kinderen een centrale plaats inneemt, hoeft geen betoog.

Namens zovele kinderen en ouders past ook hier een hartelijk en welgemeend dankjewel voor de respectvolle manier waarmee aan de ouders en hun kinderen een duidelijke weg getoond wordt.

De boeken van uitgeverij SWP|Ninõ worden in België verdeeld door uitgeverij Epo.

naslagwerk met karakter afdrukken

21:09 Gepost door Lieven Coppens in Niño, SWP | Permalink | Tags: adhd, psycho-educatie | |