2010.05.02

Je huiswerk maken zonder ziek te worden

Auteur: Walter Dons
Titel: Je huiswerk maken zonder ziek te worden
Uitgeverij: Abimo/Schoolsupport
Plaats: Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar: s.d.
Pagina's: 112
ISBN-13: 978-90-593-2412-1
Prijs: € 9,95

je huiswerk maken zonder ziek te wordenDit boekje uit de reeks Lach en leer is bedoeld voor leerlingen van het derde tot en met het zesde leerjaar. Het bevat heel wat ideeën rond het leren van lessen en het maken van toetsen en proefwerken. Op een speelse en leuke manier komen heel wat principes uit de traditionele lessen "Leren studeren" aan bod.

De ludieke inleiding over het niet maken van huiswerk is zeer herkenbaar voor kinderen en ouders. Toch blijft de boodschap duidelijk: huiswerk maken heeft zin! De volgende twee hoofdstukken gaan meteen over enkele belangrijke voorwaarden om dit in de beste omstandigheden te kunnen doen. Aan bod komt onder andere het belang van:

  • een pauze tussen school en huiswerk;
  • breinvriendelijke tussendoortjes;
  • een vast beginuur;
  • een huiswerkvriendelijke werkplek;
  • ...

De auteur geeft hier vanzelfsprekend concrete tips bij. Vervolgens staat hij stil bij het plannen van de huiswerkmomenten. Hierbij gaat hij uit van een vaste weekplanning waarin je eerst alle structurele ontspanningsmomenten (muziekschool, tekenacademie, jeugdbeweging, sportclub, ...) invult. Daarna geeft hij een woordje uitleg bij de meer flexibele dagplanning. Zeven tips moeten de leerling daarbij helpen. In het vijfde hoofdstuk maakt de auteur het nog eens duidelijk dat actief aanwezig zijn in de klas het maken van huiswerk gemakkelijker maakt.

Heel belangrijk is het hoofdstuk over het werken aan een langlopende taak. Voor veel schoolkinderen is dit een aartsmoeilijke opdracht. De auteur biedt hen een heel gestructureerde manier van werken aan.

Hoofdstukken zeven en acht behandelen typische onderwerpen van het "Leren studeren", zoals:

  • het belang van herhalen;
  • het maken van schema's;
  • het gebruiken van gedachtekaarten;
  • het belang van samenvattingen;
  • strategieën om een tekst te leren...

Het negende hoofdstukje geeft nog meer tips zoals het gebruiken van ezelsbruggetjes. Het benadrukt ook dat het belangrijk is om te (willen) leren uit de resultaten van een toets of proefwerk.

In het voorlaatste hoofdstuk werkt de auteur een strategie uit om een proefwerk te maken. Voor veel leerlingen uit de lagere school is ook dit geen overbodige luxe.

Het boekje eindigt met een aantal tips voor leerkrachten en ouders.

Net zoals de andere boekjes uit de reeks Lach en leer is dit boekje zeer vlot en licht geschreven met heel wat knipoogjes naar leerlingen, leerkrachten en ouders. Heel wat tekeningen en schema's ondersteunen de tekst. Samen met dat andere boekje uit dezelfde reeks Organiseer jezelf zonder je hoofd te verliezen, is het een krachtige ondersteuning voor alle schoolkinderen

afdrukken.

14:33 Gepost door Lieven Coppens in Abimo, Schoolsupport | Permalink | Tags: examens, leren, plannen, leren leren, samenvatten, mindmap, structureren, huiswerk, organiseren, leertips, leren studeren, studiemethode, studietechnieken | |

2010.03.14

Relatie met de ouders, goed voor elkaar

Auteur: Duco Creemers & Thijs Radersma
Titel: Relatie met de ouders, goed voor elkaar
Programma om de kwaliteit van de relatie met de ouders 'goed voor elkaar' te krijgen en te houden
Uitgeverij: Schoolsupport/Abimo
Plaats: Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar: 2008
Pagina's: 104 + Cd-rom
ISBN-13: 978-90-8664-055-3
Prijs: € 149,-

relatie met de ouders, goed voor elkaar - programma om de kwaliteit van de relatie met de ouders 'goed voor elkaar' te krijgen en te houdenHet is belangrijk voor een school dat ze een goede relatie heeft met alle ouders. Dat spreekt niet altijd vanzelf. Met Relatie met de ouders, goed voor elkaar haalt de school een instrument in huis om de kwaliteit van deze relatie te bewaken en te verbeteren.

Dit programma is een instrument. Verwacht dus geen theoretische uiteenzetting over kwaliteitszorg. Het is de bedoeling dat je er als school meteen mee aan de slag kunt gaan. De auteurs hebben alle acties die de school kan ondernemen, verdeeld in vijf rubrieken:

  • Ouders informeren over de school;
  • Ouders informeren over hun kind;
  • Ouders betrekken bij de school;
  • Formele contacten plannen tussen ouders en school;
  • De verwachtingen en ideeën van ouders kennen. Deze rubriek is zeer sterk uitgewerkt. Omdat de scholen in Nederland verplicht zijn om van de ouders om de vier jaar een enquête af te nemen.

Als school bereik je dit alles niet zomaar. Daarvoor moet je binnen het schoolteam duidelijke afspraken maken. Deze afspraken kan je in dit kwaliteitsinstrument vastleggen. Na afloop hiervan krijgen alle betrokkenen een persoonlijke takenlijst. Bij elke taak is er ruimte voorzien om de stand van zaken weer te geven. Je kunt zelfs een bepaalde taak tot prioriteit maken en daaraan de nodige acties verbinden. De taken die goed zijn uitgevoerd, zijn meteen een goede indicator voor de kwaliteit van het geheel.

In de map bij de Cd-rom die het eigenlijke kwaliteitsinstrument bevat, vind je heel wat nuttige informatie om het programma vlot en goed te gebruiken. Handige stappenplannen nemen de gebruiker mee in de wereld van dit kwaliteitsinstrument.

Omdat je als school niet alles tegelijk kunt realiseren, is het goed om te werken met een ontwikkelingsplan. In de map bij de Cd-rom zit daarvoor een katern met suggesties. Deze zijn in dezelfde rubrieken als hierboven onderverdeeld.

De laatste katern van de map bevat concrete voorbeelden bij de verschillende stappenplannen en suggesties voor de ontwikkelingsplannen. Een aantal van deze voorbeelden vind je in Word-formaat op de Cd-rom en zijn volledig aanpasbaar. Een greep uit het aanbod:

  • Een gespreksformulier met handleiding en aandachtspunten voor een huisbezoek;
  • Een intakeformulier voor een nieuwe leerling met een uitgebreide beschrijving van de procedure;
  • Een formulier om een oudercontact inhoudelijk goed voor te bereiden;
  • Een inhoudelijke beschrijving met suggesties voor een evolutiegesprek over een leerling;
  • Een overzicht van werkvormen voor een ouderavond.

Geschreven vanuit de Nederlandse context, is dit kwaliteitsinstrument in Vlaanderen ook heel goed bruikbaar. Het brengt structuur en systematiek in het bewaken van de relatie tussen ouders en school. Een thema dat ook hier zeer actueel is.

afdrukken

22:45 Gepost door Lieven Coppens in Abimo, Schoolsupport | Permalink | Tags: ouders, lager onderwijs, kleuteronderwijs, basisonderwijs, methodiek, ouderbetrokkenheid, ouderparticipatie, kwaliteitszorg | |

2009.12.28

Motoriekcircuit - Actief werken aan de motorische ontwikkeling

Auteur: Lenty van de Sande-Hoetmer
Titel: Motoriekcircuit. Actief werken aan de motorische ontwikkeling.
Uitgeverij: Schoolsupport/Abimo
Plaats: Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar: s.d.
Pagina's: 18 blz. (handleiding) + 108 opdrachtenfiches in verzamelbox
ISBN-13: 978-90-8664-139-0
Prijs: € 85,-

motoriekcircuit - actief werken aan de motorische ontwikkelingHoe maak je als basisschool een doorgaande lijn voor motoriek? Dit is een vraag die veel scholen in Nederland en Vlaanderen zich ongetwijfeld stellen. Deze vraag beperkt zich niet tot het eerste leerjaar. Ze komt voor in alle leerjaren. Het toenemende aantal diagnoses van een coördinatieontwikkelingsstoornis (ontwikkelingsdyspraxie) is daar niet vreemd aan.

De openbare basisschool Caleidoscoop te Almere zag zich in het schooljaar 1996-1997 voor ongeveer dezelfde vraag geplaatst. Het viel de leerkrachten van groep 3 (1e leerjaar) op dat veel kinderen het schrijven motorisch nog niet aankonden. Daarenboven was er ook een leerling op school met een lichamelijke handicap. Onder begeleiding van een revalidatiecentrum maakte het team een begin met het opbouwen van een doorgaande lijn voor motoriek. Omdat ze merkten dat ook kleuters en sommige oudere leerlingen nood hadden aan extra ondersteuning. De specifieke doelstellingen halen we zo uit de handleiding (blz. 5) :

  • Groepen 1 & 2 (2e en 3e kleuterklas):
    • Van grof- tot fijn motorisch bezig zijn, met de nadruk op het gebruik van beide handen (symmetrie).
  • Groep 3 (1e leerjaar):
    • De motorische vaardigheid trainen en stimuleren.
    • Vanuit de symmetrie de lateralisatie bevorderen.
    • Bewust worden van het eigen lichaam.
    • De goede houding op een stoel en aan tafel aanleren.
  • Groepen 4 tot en met 8 (2e tot en met 6e leerjaar):
    • De dominantie van de voorkeurshand bevorderen.
    • De dominante hand beter laten ondersteunen door de andere hand.

In de handleiding vind je ook een stukje over de normale motorische ontwikkeling van kinderen. Dit moet je zeker lezen. Zo begrijp je de opzet van Motoriekcircuit beter. Je leest er ook hoe je het geheel organiseert voor de school (soorten activiteiten, benodigde materialen, frequentie, ...).

De opdrachten staan op zeer aantrekkelijke en kindvriendelijke fiches. Ze zijn geschreven in eenvoudige taal. Tekeningen verduidelijken de opdracht. Onderaan elke fiche leest en ziet de leerling welk materiaal hij nodig heeft. In principe kan hij zelfstandig aan de slag.

De fiches zijn als volgt ingedeeld:

  • Groepen 1 & 2 (2e & 3e kleuter): 12 opdrachten
  • Groep 3 (1e leerjaar): 18 opdrachten
  • Groep 4 (2e leerjaar): 18 opdrachten
  • Groep 5 (3e leerjaar): 18 opdrachten
  • Groep 6 (4e leerjaar): 18 opdrachten
  • Groep 7 (5e leerjaar): 12 opdrachten
  • Groep 8 (6e leerjaar): 12 opdrachten

Vier lege fiches nodigen de leerkracht uit om extra opdrachten te maken.

Het materiaal dat je nodig hebt voor Motoriekcircuit is wellicht voor een groot deel al op school aanwezig. Andere materialen, zoals handboeken voor Origami, stressballetjes en jongleermateriaal zal je moeten aankopen.

De opdrachtenfiches zijn van stevig papier en kunnen tegen een stootje. Je kunt ze reinigen met een vochtige doek. Een handige eigenschap!

Motoriekcircuit is een doordacht geheel van opdrachten in stijgende moeilijkheidsgraad. Elke opdracht is daarenboven aangepast aan de bedoelde leeftijd. Wat niet wegneemt dat men Motoriekcircuit ook kan gebruiken voor een individueel zorgtraject. Zowel binnen het reguliere als speciale (buitengewone) onderwijs verdient het zijn plaats. Niet in het minst omdat recent onderzoek heeft uitgewezen dat er achter veel leerproblemen ook een motorisch probleem schuil gaat.

afdrukken

19:14 Gepost door Lieven Coppens in Abimo, Schoolsupport | Permalink | Tags: ontwikkeling, motoriek, zorg, schrijfmotoriek, symmetrie, fijne motoriek, motorische ontwikkeling, lateralisatie | |

2009.11.28

Tellend Bankieren

Auteur: Clemens Klinkum & Esther Klinkum
Titel: Tellend Bankieren. Ik tel weer mee met rekenen! - remediëren aan de basis.
Uitgeverij: Schoolsupport/Abimo
Plaats: Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar: s.d.
Pagina's: 200 + Cd-rom
ISBN-13: 978-90-8664-043-0
Prijs: € 165,-

tellend bankieren - ik tel weer mee met rekenen - remediëren aan de basisTot nu toe was er te weinig aangepast remediëringsmateriaal voor kinderen en jongeren van 9 tot 13 jaar met basale rekenproblemen. Hiermee bedoelen we problemen met de rekenvoorwaarden en/of de basisbewerkingen. Met het pakket Tellend Bankieren kwam daar recent verandering in. De auteurs gingen er terecht van uit dat de leerkrachten nood hadden aan uitgewerkte lessen in het basale rekenen.

Deze map werd niet lukraak samengesteld. De werkwijze uit de map is gebaseerd op het standaardwerk Rekenproblemen en dyscalculie (Ruijssenaars, van Luit & van Lieshout). Centraal staat de kwaliteit van de (directie) instructie. En de eigen praktijkervaringen van de auteurs. Wie de uitgebreide literatuurlijst bekijkt, merkt meteen dat de ideeën van de leerpsychologie nadrukkelijk aanwezig zijn.

Geldrekenen is het centrale thema van deze map. Vanuit de vaststelling dat geld een uitstekend middel is om kinderen en jongeren voor het rekenen te motiveren. Daarnaast richt de aanpak zich niet alleen op de zwakke maar ook op de positieve kanten van de leerlingen. Deze neemt men allemaal mee in het remediëringsproces.

Na het eerste hoofdstuk met daarin de achtergrond van deze benadering, vallen er twee grote delen in de map te onderscheiden. In het eerste deel staan de rekenvoorwaarden centraal. De auteurs werkten een getalbegriptoets uit voor oudere leerlingen. Deze toets is niet genormeerd, maar heeft de bedoeling om een goed zicht te krijgen op de leemten in het getalbegrip van de leerling. Op basis van de resultaten op deze toets en vooral ook op basis van de gerichte observaties door de begeleider, kan men aan de hand van het bijgevoegde programma tekorten aanvullen. Zijn de rekenvoorwaarden wel gekend, dan kan men de leerling nog beter op de basisbewerkingen voorbereiden door het trainingsprogramma rond tellen met hem door te nemen.

Het tweede deel bestaat uit een eerste hoofdstuk over het optellen en aftrekken en een tweede over het vermenigvuldigen en delen. Het zou het werk van de auteurs onrecht aan doen om de zeer gestructureerde en originele aanpak hier uit te doeken te doen. Een gevalsbespreking sluit deze map af.

Bij de map kun je ook een Cd-rom krijgen met daarop een programma om de tafels van vermenigvuldiging te automatiseren. Ik raad iedereen aan deze ook aan te schaffen. Omdat het programma zo helemaal anders is dan de andere programma's die hetzelfde beogen. Dit programma heeft het Connectionisme als achtergrond. Deze theorie kijkt tegen het automatiseren van de tafels van vermenigvuldiging aan als het leggen van verbindingen tussen knopen in de hersenen. Om er zeker van te zijn dat de leerlingen de werkwijze van de auteurs volgen, moet dit programma individueel en onder begeleiding doorgenomen worden.

Tellend Bankieren is een goed doordacht geheel. Het is materiaal dat bedoeld is voor de bovenbouw van de basisschool of de beroepsleerjaren (1B en BVL) van de middenscholen voor het secundair onderwijs. Door het rekenen met geld als centrale thema te gebruiken, wordt het functionele van het rekenen zeer sterk benadrukt. Dit kan zeer motiverend werken voor kinderen en jongeren die omwille van de eigen moeilijkheden vervreemd zijn van het "rekenen om te rekenen". Door de concreet uitgeschreven lessen kan het programma zowel door jonge, beginnende leerkrachten als ervaren rotten in het vak als vanzelf toegepast worden. Daarnaast zorgt de specifieke aanpak ervoor dat iedereen die er mee werkt spontaan gaat nadenken over de processen die bij het leren van de basale rekenvaardigheden een rol spelen. Hierdoor zullen ze ongetwijfeld nog taakgerichter gaan nadenken en hun lessen nog functioneler en motiverender maken.

Een programma dat een plaats in de orthotheek van elke basis- of middenschool verdient.

afdrukken

2009.07.11

Concentreer en Leer. Beter leren en concentreren voor kinderen

Auteur: Uta Stücke
Titel: Concentreer en leer. Beter leren en concentreren voor kinderen van 9 tot 11 jaar.
Uitgeverij: Schoolsupport/Abimo
Plaats: Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar: s.d.
Pagina's: deel 1: 120
deel 2: 122
deel 2: 124
ISBN-13: deel 1: 978-90-76233-57-4
deel 2: 978-90-76233-67-3
deel 3: 978-90-76233-77-2
Prijs: per deel: € 32,50

concentreer en leer - beter leren en concentreren voor kinderenJe hoort het meer en meer. De kinderen van vandaag kunnen zich niet meer concentreren. Is dat zo? Of zijn het gewoon kinderen van een tijd waarin er zoveel op hen afkomt dat ze het steeds moeilijker krijgen om hun aandacht op slechts één ding te richten? Misschien moeten we hen preventief - en misschien ook wel proactief - aanleren om zich te concentreren. Waarom? Omdat kinderen die moeite hebben met zich te concentreren vaker dan andere kinderen leer- en gedragsproblemen ontwikkelen. Trouwens, de cijfers liegen er niet om. Zo zou 50% van de kinderen met een leerstoornis ook aandachtsstoornissen hebben. Lees dit artikel maar eens: AD/HD and Coexisting Disorders (http://www.help4adhd.org/documents/WWK5.pdf). Als we dan weten dat niet elk kind dat zich moeilijk kan concentreren ADHD heeft, dan beseffen we pas hoe groot het risico kan zijn.

Kinderen kunnen leren zich beter te concentreren. Het moet dan wel op een aangename, afwisselende en uitdagende manier gebeuren. Is dat niet zo, dan gaan ze zich gauw vervelen.

Concentreer en Leer is een leerprogramma dat er op gericht is om kinderen zich te leren concentreren. Het bestaat uit drie delen:

  • Deel 1: voor kinderen van 6 tot 9 jaar
  • Deel 2: voor kinderen van 9 tot 10 jaar
  • Deel 3: voor kinderen van 10 tot 14 jaar

Het is de bedoeling dat kinderen een half jaar lang elke dag 5 tot 10 minuten met het programma oefenen.

De opbouw van de delen 1 en 2 is nagenoeg identiek. Beide boeken richten zich naar de leerkracht of volwassen begeleider van deze kinderen. Onder de titel Concentratie en tips geeft de auteur eerst enkele woorden uitleg over wat concentratie eigenlijk is en wat mogelijke oorzaken kunnen zijn van concentratieproblemen. Hij geeft tips voor het gebruik van het oefenprogramma en legt uit hoe dit oefenprogramma in elkaar zit. Onder de titel Concentratieoefeningen geeft hij uitleg bij de oefeningen. Deze zijn zeer gevarieerd. Naast een aantal gemakkelijk in te zetten oefeningen maakt hij verder een onderscheid tussen:

  • een auditief georiënteerde concentratietraining,
  • een visueel georiënteerde concentratietraining,
  • een motorisch georiënteerde concentratietraining,
  • concentratieoefeningen gericht op de schoolvakken.

Onder de titel Het overbrengen van geheugentechniek bespreekt de auteur een aan de leeftijd aangepaste geheugentechniek. Tot slot volgt dan de uitleg bij de verschillende kopieerbladen en de kopieerbladen zelf.

In het tweede deel zit er onder de titel Aanwijzingen voor het vergroten van het gevoel van eigenwaarde een extra hoofdstukje met suggesties van oefeningen om de zelfwaardering van de kinderen te verhogen.

Het derde deel van deze reeks is helemaal anders van opbouw en richt zich naar het kind zelf. De auteur ziet deze toepassingsmogelijkheden:

  • een werkboek voor een zelfstandige leertraining,
  • een systematisch oefenprogramma dat met alle leerlingen wordt doorgemaakt,
  • een hulpmiddel voor de leerkracht om het gebruik van al beschikbare werkvormen beter te begrijpen en te kunnen inpassen in een leersystematiek.

Het leerprogramma wordt hier beschreven als een proces bestaande uit 6 stappen. Elke stap wordt uitvoerig toegelicht en afgesloten met een aantal concentratieoefeningen en concrete leertips. De stappen zijn:

  • Stap 1: Opletten en kiezen
  • Stap 2: Ordenen en indelen
  • Stap 3: Leerplaatjes maken
  • Stap 4: Verbinden
  • Stap 5: Uitvergroten
  • Stap 6: Toepassen

Voor het doel en de beschrijving van deze stappen verwijs ik naar het werkboek zelf.

Dit leerprogramma biedt een gevarieerd aanbod van oefeningen om kinderen van 6 tot en met 14 jaar te begeleiden bij het zich leren concentreren. Het bestaat uit een logische leerlijn die ook beroep doet op andere vaardigheden en competenties van de kinderen. In die zin is het een programma met een groot uitdaginggehalte en een unieke aanpak.

Met dank aan uitgeverij Eduforce voor het ter beschikking stellen van Concentreer en leer.

afdrukken

00:14 Gepost door Lieven Coppens in Abimo, Schoolsupport | Permalink | Tags: concentratie, instrumenten, methodiek, zorg | |