2008.08.01

Autisme in de praktijk

Auteur: Ellen Notbohm & Veronica Zysk
Titel: Autisme in de praktijk. 1001 ideeën, tips en strategieën voor ouders en leerkrachten
Uitgeverij: Pica
Plaats: Huizen
Jaar: 2008
Pagina's: 189
ISBN-13: 978-90-776-7124-5
Prijs: € 17,50

autisme in de praktijkWie 10 dingen die je zou moeten weten over kinderen met autisme van Ellen Notbohm heeft gelezen, leest beter meteen ook dit boek. Als ondertitel draagt het 1001 ideeën, tips en strategieën voor ouders en leerkrachten.  En hiermee kun je zeker de omgeving van kinderen met een autismespectrumstoornis aanzienlijk vergemakkelijken en verrijken. Je kunt er als ouder of leerkracht in grasduinen om van de zorg voor elk kind een zorg op maat te maken.  De ideeën, tips en strategieën zijn georganiseerd rond een zestal thema's:

  • Sensorische integratie
  • Communicatie en taal
  • Gedrag
  • Dagelijks leven
  • Sociale omgang
  • Onderwijs en leren

Dit echte doeboek laat zich maar moeilijk beschrijven: het is een opeenstapeling (1001!) van praktische antwoorden op zeer concrete en uiteenlopende vragen. Om een idee te krijgen van de inhoud van dit boek geef ik enkele concrete voorbeelden

  • Sensorische integratie: Als het kind visueel overgevoelig is, heeft het misschien het liefst kleren in effen, gedekte kleuren, zonder strepen op patronen, logo's en prints. Als je denkt dat hij je dat niet rechtstreeks duidelijk kan maken, laat het kind dan zelf kiezen (blz.27).
  • Communicatie en taal: Kinderen met ASS hebben vaak een vertraagde reactie bij het antwoorden. Luisteren, begrijpen en dan praten, geschiedt niet altijd binnen een paar seconden. Ze hebben extra tijd nodig om te formuleren wat ze willen zeggen. Herhaal de vraag of de opmerking niet al te snel en maak hun zinnen niet te gauw voor hen af, maar geef ze een paar extra tellen de tijd om zelf te antwoorden (blz.48).
  • Gedrag: Om aanhoudend onaangepast gedrag - koppigheid - te doorbreken, kun je de situatie waarin jullie je bevinden, veranderen. Laat het kind bijvoorbeeld iets gaan doen, zoals de post uit de brievenbus aan de straat gaan halen, buiten gaan kijken of de garagedeur wel dicht is, de prullenmand leeg gaan gooien in de vuilnisbak in de schuur of iets dergelijks (blz.66).
  • Dagelijks leven: Maak voor een kind met scheidingsangst een klein fotoalbum met foto's waarop jullie samen staan: bij het ontbijt, naar school gebracht worden, thuis komen uit school, verschillende bezig-heden die jullie vaak samen doen, avondeten, naar bed gebracht worden. Dit boekje kan het kind in zijn tafeltje op school of in het rugzakje bewaren om af en toe in te kijken (blz.87-88).
  • Sociale omgang: Zorg ervoor dat het gedrag van jouw kind zowel thuis als op school niet alleen vergeleken wordt met dan van broertjes en zusjes of klasgenoten, maar ook met zijn eerdere gedrag (blz.129).
  • Onderwijs en leren: Erg wit papier produceert een schittering die voor een kind dat overgevoelig is voor licht, erg pijnlijk kan zijn. Bestel voor dit kind niet-glimmend, pastelkleurig of crèmekleurig papier. Hetzelfde geldt voor de inkt. Zwart is misschien te scherp voor de ogen: geef dit kind daarom blauw of een andere zachte kleur (blz.152).

Waar nodig wordt er toelichting gegeven bij de situaties die dergelijke maatregelen vragen. Veel leerkrachten zullen trouwens snel tot de vaststelling komen dat andere leerlingen uit hun klas, zonder ASS, ook wel baat kunnen hebben bij deze maatregelen. Waardoor dit boek dan weer bijdraagt tot de zorg op maat. Kortom: een boek dat niet genoeg kan gelezen en vooral gebruikt worden!

afdrukken

23:11 Gepost door Lieven Coppens in Pica | Permalink | Tags: autisme, autismespectrum, ass | |

10 dingen die je zou moeten weten over kinderen met autisme

Auteur: Ellen Notbohm
Titel: dingen die je zou moeten weten over kinderen met autisme
Uitgeverij: Pica
Plaats: Huizen
Jaar: 2007 (tweede druk)
Pagina's: 114
ISBN-13: 978-90-776-7113-9
Prijs: € 15,-

10 dingen die je zou moeten weten over kinderen met autismeWil je als ouder, leerkracht of hulpverlener weten hoe het leven van een kind met een autismespectrumstoornis er kan uitzien? Dan is 10 dingen die je zou moeten weten over kinderen met autisme jouw boek! Het werd geschreven door een moeder van een kind met een autismespectrumstoornis en leest als een trein. Aan de hand van 10 basiselementen beschrijft ze hoe het leven van haar kind verloopt. Ze doet dit op een concrete en af en toe zelfs humoristische manier, waardoor alles veel levendiger wordt. Per element geeft ze ook aan hoe de omgeving voor een kind met een autismespectrumstoornis kan vereenvoudigd en verrijkt worden. Dit zijn de 10 basiselementen die je moet kennen:

  1. Het kind heeft autisme, het kind is zijn autisme niet.
  2. De verwerking van de waarnemingen van de zintuigen is in de war. Veel prikkels doen gewoon pijn.
  3. Er is een verschil tussen niet willen en niet kunnen.
  4. Het kind denkt concreet: het neemt letterlijk wat er gezegd wordt.
  5. Het kind heeft een beperkte woordenschat. Het beschikt niet altijd over de woorden om uit te leggen wat het voelt.
  6. Taal is heel moeilijk, dus het kind oriënteert zich op wat het ziet. Visuele schema's zijn dan ook erg belangrijk.
  7. Bouw steeds verder op wat het kind kan, confronteer het niet voortdurend met wat het niet kan.
  8. Help het om met mensen om te gaan. Leer het op verschillende situaties op de juiste manier te reageren.
  9. Probeer telkens opnieuw te achterhalen waarom het kind een woede-uitbarsting heeft.
  10. Blijf onvoorwaardelijk van het kind houden.

Wie het boek aandachtig leest, zal zeker merken dat er meer dan 10 dingen besproken worden. Ik geef er alvast nog twee:

  1. Het enige voorspelbare is de onvoorspelbaarheid.
  2. Het enige consistente is de inconsistentie.

Mensen die nood hebben aan een concreet boek zonder al te veel theoretische achtergrond vinden in dit boek zeker hun gading!

afdrukken

20:35 Gepost door Lieven Coppens in Pica | Permalink | Tags: autisme, autismespectrum, ass, ervaringsdeskundige | |

2008.05.31

Altijd weer wat! Belevenissen van een brusje

Auteur: Florine Puts
Titel: Altijd weer wat! Belevenissen van een brusje
Uitgeverij: Pica
Plaats: Huizen
Jaar: 2008
Pagina's: 91
ISBN-13: 978-90-776-7123-8
Prijs: € 15,-

altijd weer watWat kan een broer of zus verwachten als een andere broer of zus autisme heeft?  Florine Puts beschreef dit in het boek Altijd weer wat! Ze is zelf moeder van een tweeling waarvan één van de kinderen een autismespectrumstoornis heeft.

In het boek doet Florine Puts het verhaal van een tweelang, Jessica en Julian. Julian heeft autisme en komt daardoor regelmatig in de problemen. Voor Jessica is dat niet altijd even gemakkelijk. Dit wordt op de achterflap kernachtig weergegeven:

Als je een brusje bent (een broer of zusje van iemand met een stoornis, zoals autisme), is dat niet altijd makkelijk. Soms hebben je ouders minder tijd om leuke dingen met je te doen. Bovendien moet je vaak begrip en geduld opbrengen en dan moet je ook nog eens dingen over autisme uitleggen aan de omgeving.

De meerwaarde van dit boek ligt in het feit dat het zich niet beperkt tot een verhaal dat als uitgangspunt kan dienen voor een gesprek met brusjes. Elk hoofdstuk beschrijft immers een ander aspect van autisme en eindigt met een duiding (cursief gedrukt) die door oudere kinderen zeer gemakkelijk zelf kan gelezen worden of voor begeleiders van jongere kinderen een leidraad kan zijn om over die bepaalde aspecten een gesprek aan te gaan.

afdrukken

18:41 Gepost door Lieven Coppens in Pica | Permalink | Tags: autisme, ass, autismespectrum, ervaringsdeskundige | |

Hoera, mijn kind is anders

Auteur: Henriëtte Hubers-Kromhof
Titel: Hoera mijn kind is anders!
Uitgeverij: Pica
Plaats: Huizen
Jaar: 2007
Pagina's: 102
ISBN-13: 978-90-776-7125-2
Prijs: € 15,-

hoera mijn kind is anders

Als je als ouder van gezonde kinderen of als hulpverlener uit de eerste hand wilt te weten komen wat het voor een ouder betekent om een kind te hebben dat "anders" is, dan is dit jouw boek.

Henriëtte Hubers-Kromhof beschrijft op een zeer openhartige manier wat een ouder meemaakt als hij merkt dat zijn kind zich niet ontwikkelt zoals dat verwacht wordt. Haar relaas beschrijft niet alleen de weg die ze met haar zoontje Thom aflegde, maar ook de vragen die ze zich als ouder stelde komen aan bod. Evenals de wanhoop, de vertwijfeling, de teleurstelling, het schuldgevoel en alle andere gevoelens waarmee ze als ouder geconfronteerd werd. Je leest eveneens hoe ze met dit alles leerde om te gaan.

Henriëtte Hubers-Kromhof beschrijft eveneens de reacties van buitenstaanders op een kind dat "anders" is en hoe ze daar als ouder met vallen en opstaan op leerde reageren.

Intussen richtte ze samen met anderen de stichting De Droomboom op. Deze stichting biedt aan kinderen met een ontwikkelingsachterstand of autisme dagopvang . Tijdens deze dagopvang krijgen deze kinderen een stimulerende begeleiding vanuit gedragstherapeutische pincipes.

afdrukken

2008.03.28

Verborgen regels

Auteur: Brenda Myles, Melissa Trautman & Ronda Schelvan
Titel: Verborgen regels. Praktische hulp bij het leren van sociale vaardigheden.
Uitgeverij: Pica
Plaats: Huizen
Jaar: 2007 (2e druk)
Pagina's: 112
ISBN-13: 978-90-776-7100-9
Prijs: € 17,95

verborgen regelsEr is voortdurend sociaal verkeer tussen de mensen. Dat hoort er nu eenmaal bij als je een sociaal wezen bent. Dat sociaal verkeer is echter overal gebonden aan regels en omgangsvormen. Sommige regels zijn expliciet gesteld, andere leiden echter een verborgen leven. Voor mensen met een goed sociaal inschattingsvermogen is dat geen probleem. Zij kunnen de ontelbare situaties waarin ze terechtkomen moeiteloos inschatten en zich dan ook aan de verborgen of ongeschreven regels onmiddellijk aanpassen. Sommige mensen hebben daar echter wel problemen  mee. Denken we maar aan personen met een autismespectrumstoornis, een niet-verbale leerstoornis (of ruimtelijk-visuele stoornis), ad(h)d, het syndroom van Gilles de la Tourette of het Aspergersyndroom Zij hebben deze sociale intuïtie niet of onvoldoende. Voor hen is dit boek geschreven.

De ondertitel geeft de bedoeling van het boek zeer duidelijk weer: het wil een praktische hulp zijn bij het leren van sociale vaardigheden. Waarom? Omdat mensen die deze vaardigheden niet hebben zeer kwetsbaar zijn omdat ze niet voldoen aan de sociale eisen van hun omgeving. Deze problemen kunnen er toe leiden dat ze zich terugtrekken of onaangepast gedrag gaan vertonen. Voor deze mensen is het leren van sociale vaardigheden en het ontwikkelen van een bepaalde sociale cognitie een levenslange opdracht.

In het eerste hoofdstuk leggen de auteurs uit wat verborgen regels zijn en hoe je ze kunt herkennen. Een bepaalde uitspraak, een bepaalde klemtoon kan een dergelijke regel markeren. Om nog niet te spreken van het niet-verbale gedrag van een persoon. Daarnaast is het zo dat verborgen regels (kunnen) verschillen naargelang de situatie: een andere leeftijd, een ander geslacht, een ander gezelschap of een andere cultuur.

Het tweede hoofdstuk gaat dieper in op het belang van deze verborgen regels. Het niet doorhebben van een dergelijke regel kan er toe leiden dat iemand gepest, uitgesloten, verkeerd begrepen of belachelijk gemaakt wordt.

Het derde hoofdstuk bespreekt uitvoerig een aantal strategieën om verborgen regels te leren, en moet dan ook zeker gelezen worden door iedereen die kinderen op weg wil helpen. Aan bod komen het werken met een vertrouwenspersoon, het Sockss-model, de Solve-methode, het werken met sociale verhalen, het maken van stripverhalen, de hulpkaart-methode, sociale autopsie, directie instructie, het aanleren van één regel per dag, de Ongelooflijke 5-puntsschaal en het werken met video-opnamen.

Het vierde en laatste hoofdstuk bekijkt een elftal terreinen van verborgen regels van dichtbij. Voor elk terrein sommen ze voor verschillende situaties op welke verborgen regels er onder andere gelden. Deze terreinen zijn:

  • op het toilet
  • op verjaardagsfeestjes
  • kleding
  • eten
  • openbaar vervoer
  • vriendschap
  • in gezelschap
  • op school
  • bij anderen
  • gedragsregels
  • beeldspraak en uitdrukkingen

Dit boek is meer dan de moeite waard voor iedereen die, als ouder of als beroepskracht, met kinderen op weg wil gaan bij het leren van sociale vaardigheden. Daarom hoeven deze kinderen echt niet één van de aangehaalde stoornissen te hebben. Ook veel anderen, kinderen én volwassenen, zouden baat hebben bij het lezen van dit boek. Of wat dacht je van die collega die zijn gezicht op 30 centimeter afstand van het jouwe houdt als hij met je spreekt? Of die andere collega die bij voorkeur tegen jou begint te praten als je net aan de telefoon in gesprek bent?

afdrukken