2017.05.13

Gedragsproblemen in de klas in het voortgezet onderwijs

Auteur: Anton Horeweg
Titel: Gedragsproblemen in de klas in het voortgezet onderwijs
Een praktisch handboek
Uitgeverij: LannooCampus
Plaats: Houten
Jaar: 2015
Pagina's: 352
ISBN-13: 978-94-014-2578-0
Prijs: € 29,99

gedragsproblemen in de klas in het voortgezet onderwijs - een praktisch handboekOver Gedragsproblemen in de klas in het basisonderwijs van dezelfde auteur schreef ik vorig jaar op deze blog dat het een laagdrempelig en praktisch boek over gedragsproblemen was voor leerkrachten. Een boek dat heel ruim tegemoetkwam aan die leerkrachten die een grote behoefte hadden aan praktische en direct toepasbare informatie. Over het boek dat Anton Horeweg schreef over gedragsproblemen in het secundair onderwijs, kan ik op zijn minst hetzelfde zeggen. Op zijn minst, omdat de auteur de versie voor het secundair onderwijs nog een meerwaarde meegaf door bij een aantal van de problemen die hij bespreekt een aantal extra’s toe te voegen die wel aan de orde zijn in het voortgezet onderwijs, maar nog niet relevant waren om te vermelden in het boek voor het basisonderwijs. Ik som er een aantal op:

  • ADHD en verslaving;
  • ADD en drugsgebruik;
  • ASS en gameverslaving;
  • De jongere en een gewelddadige relatie;
  • Straatcultuur.

Ook nu begint het boek met een algemeen hoofdstuk. Hierin wordt er eerst en vooral een onderscheid gemaakt tussen een gedragsprobleem en gedragsstoornis. Vanuit de visie dat een gedragsprobleem een interactieprobleem is tussen de jongere en zijn omgeving wordt er ook stilgestaan bij de rol van de leerkracht en andere preventieve maatregelen. Tot slot beschrijft de auteur wat je kunt doen als er dan toch gedragsproblemen voorkomen.

In de volgende hoofdstukken komt er telkens een specifiek probleemgebied aan bod. Elk probleemgebied wordt verkend vanuit dezelfde gemeenschappelijke vragen telkens aangevuld met andere informatie specifiek voor dit probeem. Zo ontstaat er een goed onderbouwd en praktisch beeld. De probleemgebieden die aan bod komen zijn de volgende:

  • Adhd;
  • Add;
  • Autismespectrumstoornis;
  • ODD;
  • Problematische gehechtheid;
  • Probleemgedrag met een speciale oorzaak;
  • Angststoornissen, depressie, compulsieve, trauma en stress gerelateerde stoornissen;
  • Faalangst;
  • Syndroom van Gilles de la Tourette;
  • Dcd;
  • Nld;
  • Hoogbegaafdheid en probleemgedrag;
  • Agressie;
  • Pestgedrag;
  • Straatcultuur in je klas;
  • Executieve functies.

Hierbij verdient het hoofdstuk over straatcultuur in de klas dat het (ook) door Vlaamse leerkrachten met extra veel aandacht gelezen wordt.

Wie denkt dat dit boek voor het voortgezet onderwijs een kopie is van het boek dat Anton Horeweg schreef voor het basisonderwijs, slaat de bal mis. Dit boek is er het logische vervolg op. De auteur heeft echt de moeite gedaan om het geheel te herschrijven in functie de noden van het voortgezet onderwijs en de evolutie die de gedragsproblemen hebben doorgemaakt naar mate de kinderen en jongeren ouder worden.

Een naslagwerk met karakter!

naslagwerk met karakter afdrukken

2017.05.06

Sociaal Denken

Auteur: Michelle Garcia Winner
Titel: Sociaal Denken
Tussen de sociale regels leren lezen
Uitgeverij: Pelckmans Pro
Plaats: Kalmthout
Jaar: 2017
Pagina's: 304
ISBN-13: 978-94-6337-018-9
Prijs: € 29,50

sociaal denken - tussen de regels leren lezen.pngNiet iedereen heeft het gemakkelijk om zijn sociale omgeving op de juiste manier te lezen en zich daarin te handhaven. En, laat ons eerlijk zijn, dat geldt niet alleen voor mensen met een stoornis in het autismespectrum. Je hebt immers ook ‘gewone’ mensen die niet altijd aanvoelen wat de geldende sociale regels zijn en zichzelf daardoor af en toe buitenspel zetten. Wie kinderen en jongeren tussen de tien en achttien jaar begeleidt, zal ongetwijfeld zeer enthousiast zijn over dit nieuwe boek dat uitgegeven is bij Pelckmans Pro. Alleen al het feit dat Peter Vermeulen van Autisme Centraal zich in zijn voorwoord bij de Nederlandstalige uitgave schaart achter het model van Michelle Garcia Winner, is een kwaliteitslabel op zich.

Voor mij valt het boek uiteen in twee virtuele delen. In het eerste deel gaat de auteur dieper in op het gedachtengoed dat achter haar begrip Sociaal denken schuilt. Ze gidst je door de belangrijkste concepten van haar model met als centrale elementen haar Sociaal-Leren-Boom en haar tweevoudig behandelingskader dat bestaat uit de vier stappen van perspectiefneming enerzijds en de vier communicatiestappen anderzijds. Tegelijk geeft ze ook heel duidelijk aan hoe je de werkbladen in dit boek moet gebruiken. Laat het maar meteen duidelijk zijn: wie deze werkbladen op de juiste manier wil gebruiken, moet goed op de hoogte zijn van het model en de visie erachter. Anders missen de werkbladen volledig hun doel.

Het tweede virtuele deel bestaat uit negen praktische hoofdstukken met daarin heel wat informatie en werkbladen die telkens gegroepeerd zijn rond een bepaald thema. Waar de eerste twee hoofdstukken zich nog voornamelijk richten tot de leerkracht – hij moet immers weten wat hij doet en waarom – ordenen de volgende hoofdstukken de werkbladen rond telkens een van de volgende categorieën:

  • Problemen oplossen;
  • Emoties;
  • Verschillende gezichtspunten;
  • Bazig en gemeen zijn;
  • Vriendschap;
  • Sociale en andere trucs;
  • Meedoen met de groep.

Laat je vooral niet misleiden door de term werkbladen! Het gaat hier wel degelijk over een soort van mini-lessen die je als leerkracht of begeleider aan de kinderen en jongeren geeft. Hen gewoon de werkblaadjes laten invullen heeft dus helemaal geen zin.

Een boek waarmee je heel wat kinderen en jongeren een heel eind op weg kunt helpen!

afdrukken

2017.04.30

Hoe kom ik over de scheiding van mijn ouders heen?

Auteur: Lisa M. Schab
Titel: Hoe kom ik over de scheiding van mijn ouders heen?
Omgaan met gedachten en gevoelens wanneer je ouders uit elkaar gaan
Uitgeverij: Cadans
Plaats: Amsterdam
Jaar: 2013
Pagina's: 200
ISBN-13: 978-90-8560-650-5
Prijs: € 19,90
hoe kom ik over de scheiding van mijn ouders heen - omgaan met gedachten en gevoelens wanneer je ouders uit elkaar gaanOok al ben je geen klein kind meer, als je leven op zijn kop staat omdat je ouders gaan scheiden kun je je behoorlijk klein voelen. Het is bedreigend, vooral wanneer het huis en het gezin waarin je bent opgegroeid veranderen in iets volkomen anders. Daar word je echt wel onzeker, gespannen, boos en verdrietig van. Om deze verandering heb jij niet gevraagd. De activiteiten en oefeningen in dit boek kunnen je helpen je gevoelens en gedachten over de scheiding op een rijtje te krijgen en handvatten aanreiken om met de situatie om te gaan.

Zo. Met deze tekst van de achterflap heb je meteen een goede kijk op de bedoeling van dit hulpboek. Geschreven naar jongeren toe, gebruikt het een persoonlijke en toegankelijke taal. Terwijl het geenszins de bedoeling heeft om de professionele hulpverlening te vervangen, biedt het wel een alternatief voor die jongere die zich bewust is van zijn probleem, nog ‘niet te ver weg is’ en in staat is tot de nodige zelfreflectie om er zelf wat aan te doen.

Het boek bestaat uit 42 activiteiten die de lezer meenemen op een weg doorheen zijn gedachten en gevoelen en hem stap voor stap leren daar inzicht in te krijgen, er begrip voor te hebben en er een passend antwoord op te formuleren. Het concept is per opdracht altijd hetzelfde:

  • Een kadertje Je moet weten dat met daarin de essentie van de opdracht;
  • Een korte informatieve tekst die de inhoud van dit kadertje toelicht;
  • Instructies bij de concrete opdracht.

Daarbij is er bij sommige opdrachten ook nog een gerichte reflectie op de eigen gedachten en gevoelens voorzien.

Het is al langer geweten dat uitgeverij SWP onder het imprint Cadans de pareltjes uit het internationale aanbod van kinder- en jongerenhulpboeken verzamelt. Met dit boek en de andere uit de reeks Vaardigheden en technieken heeft ze nog maar eens haar leiderspositie op het vlak van de psycho-educatie bevestigd. Iedereen die begaan is met het welzijn van jongeren zou deze reeks moeten kennen om op het gepaste moment onder de aandacht van die jongeren te brengen die het nodig hebben en hen eventueel te begeleiden op hun zoektocht.

afdrukken

12:34 Gepost door Lieven Coppens in Cadans, SWP | Permalink | Tags: begeleiding, echtscheiding, methodiek, rouw, verlies, verdriet, zelfhulp | |

Hoe pak ik mijn eetprobleem aan?

Auteur: Tammy Nelson
Titel: Hoe pak ik mijn eetprobleem aan
Ontwikkel een positief zelfbeeld, begrijp je eetgedrag en herken de relatie tussen gevoelens en wat je eet
Uitgeverij: Cadans
Plaats: Amsterdam
Jaar: 2013
Pagina's: 128
ISBN-13: 978-90-8560-659-8
Prijs: € 17,90
hoe pak ik mijn eetprobleem aan - ontwikkel een positief zelfbeeld, begrijp je eetgedrag en herken de relatie tussen gevoelens en wat je eetHet is moeilijk om een goed gevoel over je uiterlijk te hebben in een cultuur die geobsedeerd is door lichaamsbouw en lichaamsomvang. Een onrealistisch lichaamsbeeldideaal kan eetstoornissen veroorzaken die zorgen voor minder zelfvertrouwen, ongezonde eetgewoonten, op een ongezonde manier sporten en het onvermogen om jezelf als een persoon te zien in plaats van een getal op de weegschaal.Cadans

In Hoe pak ik mijn eetprobleem aan? wordt gekeken naar de motieven van jongeren die een rol spelen bij hun verstoorde relatie met eten en hoe eten hen de baas kan worden. Door de werkbladen in te vullen komen ze erachter welke overtuigen en ervaringen hebben bijgedragen aan de eetstoornis (…) Door het benoemen van deze problemen is de jongere in staat om de kracht te verzamelen die nodig is om vrede te sluiten met het eigen lichaam.

Zo. Met deze tekst van de achterflap heb je meteen een goede kijk op de bedoeling van dit hulpboek. Geschreven naar jongeren toe, gebruikt het een persoonlijke en toegankelijke taal. Terwijl het geenszins de bedoeling heeft om de professionele hulpverlening te vervangen, biedt het wel een alternatief voor die jongere die zich bewust is van zijn probleem, nog ‘niet te ver weg is’ en in staat is tot de nodige zelfreflectie om er zelf wat aan te doen.

Het boek bestaat uit 37 activiteiten die de lezer meenemen op een weg doorheen een wereld van culturele mythen, perfectionisme, stress en gebrek aan zelfvertrouwen en hem stap voor stap leren daar inzicht in te krijgen en er een passend antwoord op te formuleren. Het concept is per opdracht altijd hetzelfde:

  • Een kadertje Focus met daarin de essentie van de opdracht;
  • Een korte informatieve tekst die de inhoud van dit kadertje toelicht;
  • Instructies bij de concrete opdracht;
  • Gerichte reflectie op de eigen gedachten en gevoelens onder de rubrieken Follow up (reflecties op de eigen persoon) en Meer om over na te denken (actieve verwerking van de reflecties, al dan niet met anderen).

Hoewel dit werkboek zich voornamelijk richt op meisjes, is het ook bruikbaar bij jongens.

Het is al langer geweten dat uitgeverij SWP onder het imprint Cadans de pareltjes uit het internationale aanbod van kinder- en jongerenhulpboeken verzamelt. Met dit boek en de andere uit de reeks Vaardigheden en technieken heeft ze nog maar eens haar leiderspositie op het vlak van de psycho-educatie bevestigd. Iedereen die begaan is met het welzijn van jongeren zou deze reeks moeten kennen om op het gepaste moment onder de aandacht van die jongeren te brengen die het nodig hebben en hen eventueel te begeleiden op hun zoektocht.

afdrukken

12:14 Gepost door Lieven Coppens in Cadans, SWP | Permalink | Tags: begeleiding, eetstoornis, gezondheid, methodiek, zelfbeeld, zelfconcept, zelfconceptverheldering | |

2017.04.22

Pienter! thuis

Auteur: Harry Kort & Greetje van Dijk
Titel: Pienter! thuis
Uitgeverij: OnderwijsAdvies
Plaats: Zoetermeer
Jaar: 2014-2015
Pagina's: 20 afzonderlijke katernen, 1 per thema
ISBN-13: -
Prijs: Alle katernen samen: € 85,-
Katernen bij thema 1 tot en met  5: € 17,25
Katernen bij thema 6 tot en met 10: € 17,25
Katernen bij thema 11 tot en met 15: € 17,25
Katernen bij thema 16 tot en met 20: € 17,25

pienter! thuisEerder besprak ik op deze boekenblog Pienter! Groep 1-2. Thematische verrijking voor kleuters met een ontwikkelingsvoorsprong. Met dit programma wilden de auteurs een structurele en thematische aanpak aanbieden voor het verrijkingsonderwijs aan kleuters met een ontwikkelingsvoorsprong. Tegelijk hadden ze er eveneens aandacht voor dat deze kleuters niet geïsoleerd mogen raken door er geregeld hun ouders en medeleerlingen bij te betrekken. In Pienter! thuis gaan de auteurs hierin een heel stuk verder. Aansluitend op de twintig thema’s van Pienter! Groep 1-2 hebben ze per thema een extra katern ontwikkeld met daarin een caleidoscoop aan oefeningen waarmee de kleuter en zijn ouders thuis aan de slag kunnen.

De inhoud van die katernen zien er per thema als volgt uit:

Pienter! Groep 1-2 Pienter! thuis
Thema 1: mensen - lichaam Pien op 1 been… auw!
Thema 2: lente Pien in de wei… ei, ei!
Thema 3: zomer Pien in de zee… help!
Thema 4: herfst Pien in de boom… wouw!
Thema 5: winter Pien in het wit… brrr!
Thema 6: eten en drinken Pien pas om met vet… friet!
Thema 7: familie Pien daar is ze dan… Lies!
Thema 8: vervoer Pien aan het stuur… toet-toet!
Thema 9: water Pien in de boot… plons!
Thema 10: beroepen Pien en het vuur… tuut-tuut!
Thema 11: huis - wonen Pien en Jim… jip-pie!
Thema 12: spelen - speelgoed Pien en Jim op de wip… hoog!
Thema 13: verjaardag - feest Pien is heel blij… vijf!
Thema 14: gezond en ziek Pien en lies zijn stip-ziek… jeuk!
Thema 15: kleding Pien en haar… gat!
Thema 16: dieren Pien en haar dol-fijn… dol-fie!
Thema 17: muziek Pien en haar orkest… ret-te-ke-tet!
Thema 18: verre landen Pien en lies ver weg… heet!
Thema 19: kunst Pien op het doek… pim-pel-paars!
Thema 20: techniek Pien slaat… raak!

Elke thuiskatern vertrekt vanuit een eenvoudig verhaaltje waaruit meteen al een aantal Pien-letters (grafemen) geïsoleerd worden, die doorheen de twintig katernen een eigen open leeslijn vormen. Deze komen, naast andere activiteiten in verband met geletterdheid verder in de katern aan bod. Daarnaast is er telkens ook aandacht voor activiteiten rond gecijferdheid. De oplossing van alle activiteiten worden eveneens meegegeven. Ook de Pien infohoek is heel belangrijk: een eigen hoekje waar de kleuter zijn leer- en kennishonger kan stillen. Iedere katern bevat een verwijzing naar de plek op het Internet waar men inspiratie kan opdoen om deze infohoek thuis vorm te geven en uit te rusten.

Net zoals het moederprogramma Pienter! Groep 1-2 komt Pienter! thuis in een moderne, kleurrijke en aantrekkelijke vormgeving. Zeker de kleuters, maar ook de ouders, zullen hier zeker blij mee zijn. Maar ook de keuze van de activiteiten in de verschillende katernen spreekt me heel erg aan: er is gekozen voor soberheid en doelgerichtheid: het uitdagen en leren van de kleuter staat centraal zonder dat men zich in details of onnodige zijsprongen verliest. Het feit dat de aard van de opdrachten en de vormgeving ervan naadloos aansluit bij de aard en de vormgeving van de opdrachten uit het moederprogramma, zorgt voor een grote herkenbaarheid waardoor de kleuter thuis bijna als vanzelf aan de slag kan gaan.

Een bedenking: het is heel goed dat Pienter! thuis inspeelt op de nieuwe inzichten in verband met het belang van de ouderbetrokkenheid in het onderwijs. Maar dit vraagt ook om een duidelijke communicatie tussen ouders en leerkracht. Om het werken met de katernen optimaal te laten renderen, lijkt het me belangrijk dat de leerkracht ervoor openstaat om de ouders bij het werken thuis te begeleiden en dat de ouders bereid zijn om die begeleiding te aanvaarden: onderlinge afstemming lijkt me hier de sleutel tot succes.

Tot slot zou ik aan de auteurs het voorstel willen doen om voor de ouders nog een extra katern te schrijven waar ze voor alle activiteiten een duidelijke instructie geven: zo is bijvoorbeeld onvoldoende duidelijk terug te vinden wat er met het werkblad ‘mijn letters’ bedoeld wordt. Is het de aanzet van een persoonlijk letterportfolio of gaat het hier over de letters van de eigen naam? Dat is niet echt duidelijk. Een dergelijke handleiding zou dit sterke product nog sterker maken! Maar laat deze laatste opmerking vooral de pret niet bederven: ze doet in niets afbreuk aan de kwaliteit van Pienter! thuis.

afdrukken

16:11 Gepost door Lieven Coppens in OnderwijsAdvies | Permalink | Tags: cognitieve ontwikkeling, hoogbegaafd, intelligentie, ontwikkelingsvoorsprong, ouderbetrokkenheid, ouderparticipatie, ouders | |