BOEKetje onderwijs - schoolsupport

Het grote snoezelboek

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Sun, 03 Oct 2010 21:30:00 +0200

Auteur:	Joep Derie en Ronny Vanoosthuyse
Titel:	Het grote snoezelboek - Een wondere wereld van zintuigen
Uitgeverij:	Abimo/Schoolsupport
Plaats:	Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar:	2008
Pagina's:	206
ISBN-13:	978-90-5932-295-0
Prijs:	€ 24,50

Het woordenboek Van Dale omschrijft snoezelen als het zich bevinden in een ruimte met voorwerpen, beelden, kleuren, geuren en geluiden die de zintuigen aangenaam prikkelen. Het woord is een samen-trekking van de woorden snuffelen en doezelen. Gegroeid vanuit de werking met mensen met een ernstige mentale beperking, vond het snoezelen zijn weg naar andere doelgroepen. In Vlaanderen deed het ondermeer zijn intrede in het kleuteronderwijs. Hieronder zie je hoe de Vrije Kleuterschool ’t Kersenpitje uit het Oost-Vlaamse Waarschoot het snoezelen aanpakt.

In het Grote snoezelboek legden de auteurs vijftien jaar ervaring vast. Gegroeid vanuit de praktijk, laat het boek de inhoudelijke en filosofische achtergrond van het snoezelen niet liggen. Je kunt het dan ook beschouwen als het eerste Vlaamse naslagwerk over snoezelen in de kleuterschool. Scholen die ermee willen starten moeten het zeker lezen.

In het eerste hoofdstuk schetsen de auteurs de ontstaansgeschiedenis van het snoezelen en geven ze er een uitgebreide definitie van. Je leert dat het een begeleid en doelgericht gebeuren is waarbij zintuiglijke prikkels selectief in een sfeervolle omgeving worden aangeboden. Daarbij houdt men bewust rekening met de eigen aard van elk kind.

Het tweede hoofdstuk breekt een lans van de Joeron-methodiek. Dit stappenplan garandeert dat het snoezelen een begeleid en doelgericht gebeuren is voor de deelnemers. Het besteedt aandacht aan de voorbereiding en de uitvoering van het snoezelen. Belangrijk hier vind ik het onderdeel waar de drie voorwaardenscheppende elementen besproken worden, namelijk:

een begeleidster die er klaar voor is;
kinderen die er klaar voor zijn;
een ruimte die er klaar voor is.

Het derde en meest praktische hoofdstuk leert ons hoe je zelf goede snoezelvoorwerpen kunt maken. Centraal staan de specifieke eigenschappen waaronder:

het selectieve;
het verwonderende;
het contrasterende;
het variërende;
…

In dit hoofdstuk lees je verder hoe je stap voor stap tientallen snoezelvoorwerpen kunt maken.

Aangezien snoezelen een eigen ruimte vraagt, hebben de auteurs er het vierde hoofdstuk aan gewijd. Hierin bespreken ze de kernprincipes bij de inrichting van de snoezelruimte en haar basiselementen. Ze eindigen dit hoofdstuk met de voorstelling van enkele Vlaamse projecten.

In het vijfde hoofdstuk komt het verschil tussen snoezelen enerzijds en zintac en zintex anderzijds, aan bod. Deze twee laatste woorden staan voor zintuigen activeren (zintac) en zintuiglijk experimenteren (zintex). Hierbij staat het stimuleren van de zintuigen voorop, en niet zozeer het ervaren door en genieten van de zintuigen.

Het zesde en laatste hoofdstuk geeft een multimediaal overzicht van inspiratiebronnen.

Voor wie snoezelen wil leren kennen en meteen ook uitproberen is dit Het Boek.

De Dyslexie Survivalgids

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Sat, 08 May 2010 22:19:00 +0200

Auteur:	Annemie De Bondt in samenwerking met Luc Descamps
Titel:	De Dyslexie Survivalgids
Uitgeverij:	Abimo/Schoolsupport
Plaats:	Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar:	2009
Pagina's:	80
ISBN-13:	978-90-593-2516-6
Prijs:	€ 10,95

Een van de dingen die uitgeverij Abimo sterk maakt, is haar kunst en kundigheid om mensen die inhoud willen brengen voor kinderen te koppelen aan een jeugdschrijver. Op deze manier brengt ze wetenschappelijk juiste informatie op een prettige en zeer toegankelijke manier in het bereik van jeugdige lezers. De Dyslexie Survivalgids is daar een mooi voorbeeld van. Alleen al daardoor is dit boekje, ondanks een aantal bedenkingen die ik hierna formuleer, een aanrader.

In de inleiding leggen de auteurs uit hoe het kind dit boekje kan gebruiken. Om dan meteen in het eerste hoofdstuk haarfijn en duidelijk uit te leggen wat dyslexie is. Thema's zoals, het voorkomen, de verklaring van dyslexie, de rol van de erfelijkheid en de kenmerken van dyslexie op verschillende leeftijden passeren de revue. De gegeven informatie is wetenschappelijk correct onderbouwd.

Het tweede hoofdstuk beschrijft de mogelijke emotionele gevolgen van dyslexie. Dit is geen theoretische lijst maar een zeer concrete beschrijving van aspecten zoals het zich anders voelen, demotivatie, het verlies van zelfvertrouwen en faalangst. Een sterk hoofdstuk!

In het derde hoofdstuk schetsen de auteurs een deeltje van het hulpverleningsproces. Ik schrijf bewust "een deeltje", omdat de rol die het CLB in het verwijzingsproces speelt, helemaal niet aan bod komt. In de praktijk is het in de goede traditie van zorgoverleg tussen school en CLB op de basisschool zo dat het team pas na uitgebreid overleg en verantwoorde diagnostiek door het CLB besluit tot doorverwijzing naar een logopedist. In het licht van de diagnostische protocollen voor de CLB's die de afgelopen tijd zijn ontwikkeld en binnenkort in werking treden, wekt dit hoofdstukje een verkeerde en te oppervlakkige indruk: school en CLB verwijzen kinderen nooit na het afnemen van "een onderzoekje". Daarenboven doet het ook afbreuk aan de deskundigheid van de leerkrachten en de remediërende kracht van de basisscholen. Als een kind met dyslexie beter leert lezen en schrijven is het niet dankzij de logopedist, maar mede door het toedoen van de logopedist.

Het vierde hoofdstuk "School" probeert het kind te overtuigen om open te zijn over zijn dyslexie. Het legt heel kort uit wat sticordimaatregelen zijn en welke vorm ze kunnen aannemen. Het geeft een mooi overzicht van concrete maatregelen. Ook de praktische "Tips voor jezelf" zijn zeer goed. In dit hoofdstuk komen ook de softwarepakketten Sprint en Kurzweil heel summier aan bod. Helaas is de beschrijving van deze softwarepakketten niet gelijkwaardig. Je bespeurt doorheen de beschrijving de voorkeur van de logopediste. Dit had objectiever gekund. Daarenboven doet de beschrijving onrecht aan beide pakketten.

Het vijfde hoofdstuk over bekende personen met dyslexie is stilaan een klassieker in dergelijke boekjes. Het toont de kinderen met dyslexie meer dan terecht aan dat zij ook veel kunnen bereiken.

De auteurs vullen het vijfde hoofdstuk aan met het verhaal van een kind en het verhaal van een ouder. Ook hierin negeren de auteurs de rol van het CLB volkomen. In de praktijk is het zelden zo dat een leerkracht een kind rechtstreeks naar de logopedist verwijst.

In het achtste hoofdstuk geven de auteurs een lijst met nuttige websites. Ook hier ontbreekt elke verwijzing naar de deskundigheid van het CLB in verband met dyslexie. Dit is uitermate jammer, zeker omdat in dit lijstje enkel de website van de Vlaamse Vereniging voor Logopedisten voorkomt. Bij een eventuele herdruk van dit boekje is het wenselijk dat de auteurs het hulpverleningsproces juister en onpartijdiger in beeld brengen. Dan kan dit een boekje zijn met een heel grote meerwaarde.

Je huiswerk maken zonder ziek te worden

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Sun, 02 May 2010 14:33:00 +0200

Auteur:	Walter Dons
Titel:	Je huiswerk maken zonder ziek te worden
Uitgeverij:	Abimo/Schoolsupport
Plaats:	Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar:	s.d.
Pagina's:	112
ISBN-13:	978-90-593-2412-1
Prijs:	€ 9,95

Dit boekje uit de reeks Lach en leer is bedoeld voor leerlingen van het derde tot en met het zesde leerjaar. Het bevat heel wat ideeën rond het leren van lessen en het maken van toetsen en proefwerken. Op een speelse en leuke manier komen heel wat principes uit de traditionele lessen "Leren studeren" aan bod.

De ludieke inleiding over het niet maken van huiswerk is zeer herkenbaar voor kinderen en ouders. Toch blijft de boodschap duidelijk: huiswerk maken heeft zin! De volgende twee hoofdstukken gaan meteen over enkele belangrijke voorwaarden om dit in de beste omstandigheden te kunnen doen. Aan bod komt onder andere het belang van:

een pauze tussen school en huiswerk;
breinvriendelijke tussendoortjes;
een vast beginuur;
een huiswerkvriendelijke werkplek;
...

De auteur geeft hier vanzelfsprekend concrete tips bij. Vervolgens staat hij stil bij het plannen van de huiswerkmomenten. Hierbij gaat hij uit van een vaste weekplanning waarin je eerst alle structurele ontspanningsmomenten (muziekschool, tekenacademie, jeugdbeweging, sportclub, ...) invult. Daarna geeft hij een woordje uitleg bij de meer flexibele dagplanning. Zeven tips moeten de leerling daarbij helpen. In het vijfde hoofdstuk maakt de auteur het nog eens duidelijk dat actief aanwezig zijn in de klas het maken van huiswerk gemakkelijker maakt.

Heel belangrijk is het hoofdstuk over het werken aan een langlopende taak. Voor veel schoolkinderen is dit een aartsmoeilijke opdracht. De auteur biedt hen een heel gestructureerde manier van werken aan.

Hoofdstukken zeven en acht behandelen typische onderwerpen van het "Leren studeren", zoals:

het belang van herhalen;
het maken van schema's;
het gebruiken van gedachtekaarten;
het belang van samenvattingen;
strategieën om een tekst te leren...

Het negende hoofdstukje geeft nog meer tips zoals het gebruiken van ezelsbruggetjes. Het benadrukt ook dat het belangrijk is om te (willen) leren uit de resultaten van een toets of proefwerk.

In het voorlaatste hoofdstuk werkt de auteur een strategie uit om een proefwerk te maken. Voor veel leerlingen uit de lagere school is ook dit geen overbodige luxe.

Het boekje eindigt met een aantal tips voor leerkrachten en ouders.

Net zoals de andere boekjes uit de reeks Lach en leer is dit boekje zeer vlot en licht geschreven met heel wat knipoogjes naar leerlingen, leerkrachten en ouders. Heel wat tekeningen en schema's ondersteunen de tekst. Samen met dat andere boekje uit dezelfde reeks Organiseer jezelf zonder je hoofd te verliezen, is het een krachtige ondersteuning voor alle schoolkinderen

Relatie met de ouders, goed voor elkaar

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Sun, 14 Mar 2010 22:45:00 +0100

Auteur:	Duco Creemers & Thijs Radersma
Titel:	Relatie met de ouders, goed voor elkaar Programma om de kwaliteit van de relatie met de ouders 'goed voor elkaar' te krijgen en te houden
Uitgeverij:	Schoolsupport/Abimo
Plaats:	Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar:	2008
Pagina's:	104 + Cd-rom
ISBN-13:	978-90-8664-055-3
Prijs:	€ 149,-

Het is belangrijk voor een school dat ze een goede relatie heeft met alle ouders. Dat spreekt niet altijd vanzelf. Met Relatie met de ouders, goed voor elkaar haalt de school een instrument in huis om de kwaliteit van deze relatie te bewaken en te verbeteren.

Dit programma is een instrument. Verwacht dus geen theoretische uiteenzetting over kwaliteitszorg. Het is de bedoeling dat je er als school meteen mee aan de slag kunt gaan. De auteurs hebben alle acties die de school kan ondernemen, verdeeld in vijf rubrieken:

Ouders informeren over de school;
Ouders informeren over hun kind;
Ouders betrekken bij de school;
Formele contacten plannen tussen ouders en school;
De verwachtingen en ideeën van ouders kennen. Deze rubriek is zeer sterk uitgewerkt. Omdat de scholen in Nederland verplicht zijn om van de ouders om de vier jaar een enquête af te nemen.

Als school bereik je dit alles niet zomaar. Daarvoor moet je binnen het schoolteam duidelijke afspraken maken. Deze afspraken kan je in dit kwaliteitsinstrument vastleggen. Na afloop hiervan krijgen alle betrokkenen een persoonlijke takenlijst. Bij elke taak is er ruimte voorzien om de stand van zaken weer te geven. Je kunt zelfs een bepaalde taak tot prioriteit maken en daaraan de nodige acties verbinden. De taken die goed zijn uitgevoerd, zijn meteen een goede indicator voor de kwaliteit van het geheel.

In de map bij de Cd-rom die het eigenlijke kwaliteitsinstrument bevat, vind je heel wat nuttige informatie om het programma vlot en goed te gebruiken. Handige stappenplannen nemen de gebruiker mee in de wereld van dit kwaliteitsinstrument.

Omdat je als school niet alles tegelijk kunt realiseren, is het goed om te werken met een ontwikkelingsplan. In de map bij de Cd-rom zit daarvoor een katern met suggesties. Deze zijn in dezelfde rubrieken als hierboven onderverdeeld.

De laatste katern van de map bevat concrete voorbeelden bij de verschillende stappenplannen en suggesties voor de ontwikkelingsplannen. Een aantal van deze voorbeelden vind je in Word-formaat op de Cd-rom en zijn volledig aanpasbaar. Een greep uit het aanbod:

Een gespreksformulier met handleiding en aandachtspunten voor een huisbezoek;
Een intakeformulier voor een nieuwe leerling met een uitgebreide beschrijving van de procedure;
Een formulier om een oudercontact inhoudelijk goed voor te bereiden;
Een inhoudelijke beschrijving met suggesties voor een evolutiegesprek over een leerling;
Een overzicht van werkvormen voor een ouderavond.

Geschreven vanuit de Nederlandse context, is dit kwaliteitsinstrument in Vlaanderen ook heel goed bruikbaar. Het brengt structuur en systematiek in het bewaken van de relatie tussen ouders en school. Een thema dat ook hier zeer actueel is.

Motoriekcircuit - Actief werken aan de motorische ontwikkeling

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Mon, 28 Dec 2009 19:14:00 +0100

Auteur:	Lenty van de Sande-Hoetmer
Titel:	Motoriekcircuit. Actief werken aan de motorische ontwikkeling.
Uitgeverij:	Schoolsupport/Abimo
Plaats:	Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar:	s.d.
Pagina's:	18 blz. (handleiding) + 108 opdrachtenfiches in verzamelbox
ISBN-13:	978-90-8664-139-0
Prijs:	€ 85,-

Hoe maak je als basisschool een doorgaande lijn voor motoriek? Dit is een vraag die veel scholen in Nederland en Vlaanderen zich ongetwijfeld stellen. Deze vraag beperkt zich niet tot het eerste leerjaar. Ze komt voor in alle leerjaren. Het toenemende aantal diagnoses van een coördinatieontwikkelingsstoornis (ontwikkelingsdyspraxie) is daar niet vreemd aan.

De openbare basisschool Caleidoscoop te Almere zag zich in het schooljaar 1996-1997 voor ongeveer dezelfde vraag geplaatst. Het viel de leerkrachten van groep 3 (1e leerjaar) op dat veel kinderen het schrijven motorisch nog niet aankonden. Daarenboven was er ook een leerling op school met een lichamelijke handicap. Onder begeleiding van een revalidatiecentrum maakte het team een begin met het opbouwen van een doorgaande lijn voor motoriek. Omdat ze merkten dat ook kleuters en sommige oudere leerlingen nood hadden aan extra ondersteuning. De specifieke doelstellingen halen we zo uit de handleiding (blz. 5) :

Groepen 1 & 2 (2^e en 3^e kleuterklas):
- Van grof- tot fijn motorisch bezig zijn, met de nadruk op het gebruik van beide handen (symmetrie).
Groep 3 (1^e leerjaar):
- De motorische vaardigheid trainen en stimuleren.
- Vanuit de symmetrie de lateralisatie bevorderen.
- Bewust worden van het eigen lichaam.
- De goede houding op een stoel en aan tafel aanleren.
Groepen 4 tot en met 8 (2^e tot en met 6^e leerjaar):
- De dominantie van de voorkeurshand bevorderen.
- De dominante hand beter laten ondersteunen door de andere hand.

In de handleiding vind je ook een stukje over de normale motorische ontwikkeling van kinderen. Dit moet je zeker lezen. Zo begrijp je de opzet van Motoriekcircuit beter. Je leest er ook hoe je het geheel organiseert voor de school (soorten activiteiten, benodigde materialen, frequentie, ...).

De opdrachten staan op zeer aantrekkelijke en kindvriendelijke fiches. Ze zijn geschreven in eenvoudige taal. Tekeningen verduidelijken de opdracht. Onderaan elke fiche leest en ziet de leerling welk materiaal hij nodig heeft. In principe kan hij zelfstandig aan de slag.

De fiches zijn als volgt ingedeeld:

Groepen 1 & 2 (2^e & 3^e kleuter): 12 opdrachten
Groep 3 (1^e leerjaar): 18 opdrachten
Groep 4 (2^e leerjaar): 18 opdrachten
Groep 5 (3^e leerjaar): 18 opdrachten
Groep 6 (4^e leerjaar): 18 opdrachten
Groep 7 (5^e leerjaar): 12 opdrachten
Groep 8 (6^e leerjaar): 12 opdrachten

Vier lege fiches nodigen de leerkracht uit om extra opdrachten te maken.

Het materiaal dat je nodig hebt voor Motoriekcircuit is wellicht voor een groot deel al op school aanwezig. Andere materialen, zoals handboeken voor Origami, stressballetjes en jongleermateriaal zal je moeten aankopen.

De opdrachtenfiches zijn van stevig papier en kunnen tegen een stootje. Je kunt ze reinigen met een vochtige doek. Een handige eigenschap!

Motoriekcircuit is een doordacht geheel van opdrachten in stijgende moeilijkheidsgraad. Elke opdracht is daarenboven aangepast aan de bedoelde leeftijd. Wat niet wegneemt dat men Motoriekcircuit ook kan gebruiken voor een individueel zorgtraject. Zowel binnen het reguliere als speciale (buitengewone) onderwijs verdient het zijn plaats. Niet in het minst omdat recent onderzoek heeft uitgewezen dat er achter veel leerproblemen ook een motorisch probleem schuil gaat.

Tellend Bankieren

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Sat, 28 Nov 2009 16:49:00 +0100

Auteur:	Clemens Klinkum & Esther Klinkum
Titel:	Tellend Bankieren. Ik tel weer mee met rekenen! - remediëren aan de basis.
Uitgeverij:	Schoolsupport/Abimo
Plaats:	Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar:	s.d.
Pagina's:	200 + Cd-rom
ISBN-13:	978-90-8664-043-0
Prijs:	€ 165,-

Tot nu toe was er te weinig aangepast remediëringsmateriaal voor kinderen en jongeren van 9 tot 13 jaar met basale rekenproblemen. Hiermee bedoelen we problemen met de rekenvoorwaarden en/of de basisbewerkingen. Met het pakket Tellend Bankieren kwam daar recent verandering in. De auteurs gingen er terecht van uit dat de leerkrachten nood hadden aan uitgewerkte lessen in het basale rekenen.

Deze map werd niet lukraak samengesteld. De werkwijze uit de map is gebaseerd op het standaardwerk Rekenproblemen en dyscalculie (Ruijssenaars, van Luit & van Lieshout). Centraal staat de kwaliteit van de (directie) instructie. En de eigen praktijkervaringen van de auteurs. Wie de uitgebreide literatuurlijst bekijkt, merkt meteen dat de ideeën van de leerpsychologie nadrukkelijk aanwezig zijn.

Geldrekenen is het centrale thema van deze map. Vanuit de vaststelling dat geld een uitstekend middel is om kinderen en jongeren voor het rekenen te motiveren. Daarnaast richt de aanpak zich niet alleen op de zwakke maar ook op de positieve kanten van de leerlingen. Deze neemt men allemaal mee in het remediëringsproces.

Na het eerste hoofdstuk met daarin de achtergrond van deze benadering, vallen er twee grote delen in de map te onderscheiden. In het eerste deel staan de rekenvoorwaarden centraal. De auteurs werkten een getalbegriptoets uit voor oudere leerlingen. Deze toets is niet genormeerd, maar heeft de bedoeling om een goed zicht te krijgen op de leemten in het getalbegrip van de leerling. Op basis van de resultaten op deze toets en vooral ook op basis van de gerichte observaties door de begeleider, kan men aan de hand van het bijgevoegde programma tekorten aanvullen. Zijn de rekenvoorwaarden wel gekend, dan kan men de leerling nog beter op de basisbewerkingen voorbereiden door het trainingsprogramma rond tellen met hem door te nemen.

Het tweede deel bestaat uit een eerste hoofdstuk over het optellen en aftrekken en een tweede over het vermenigvuldigen en delen. Het zou het werk van de auteurs onrecht aan doen om de zeer gestructureerde en originele aanpak hier uit te doeken te doen. Een gevalsbespreking sluit deze map af.

Bij de map kun je ook een Cd-rom krijgen met daarop een programma om de tafels van vermenigvuldiging te automatiseren. Ik raad iedereen aan deze ook aan te schaffen. Omdat het programma zo helemaal anders is dan de andere programma's die hetzelfde beogen. Dit programma heeft het Connectionisme als achtergrond. Deze theorie kijkt tegen het automatiseren van de tafels van vermenigvuldiging aan als het leggen van verbindingen tussen knopen in de hersenen. Om er zeker van te zijn dat de leerlingen de werkwijze van de auteurs volgen, moet dit programma individueel en onder begeleiding doorgenomen worden.

Tellend Bankieren is een goed doordacht geheel. Het is materiaal dat bedoeld is voor de bovenbouw van de basisschool of de beroepsleerjaren (1B en BVL) van de middenscholen voor het secundair onderwijs. Door het rekenen met geld als centrale thema te gebruiken, wordt het functionele van het rekenen zeer sterk benadrukt. Dit kan zeer motiverend werken voor kinderen en jongeren die omwille van de eigen moeilijkheden vervreemd zijn van het "rekenen om te rekenen". Door de concreet uitgeschreven lessen kan het programma zowel door jonge, beginnende leerkrachten als ervaren rotten in het vak als vanzelf toegepast worden. Daarnaast zorgt de specifieke aanpak ervoor dat iedereen die er mee werkt spontaan gaat nadenken over de processen die bij het leren van de basale rekenvaardigheden een rol spelen. Hierdoor zullen ze ongetwijfeld nog taakgerichter gaan nadenken en hun lessen nog functioneler en motiverender maken.

Een programma dat een plaats in de orthotheek van elke basis- of middenschool verdient.

Concentreer en Leer. Beter leren en concentreren voor kinderen

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Sat, 11 Jul 2009 00:14:00 +0200

Auteur:	Uta Stücke
Titel:	Concentreer en leer. Beter leren en concentreren voor kinderen van 9 tot 11 jaar.
Uitgeverij:	Schoolsupport/Abimo
Plaats:	Zuidhorn/Sint-Niklaas
Jaar:	s.d.
Pagina's:	deel 1: 120 deel 2: 122 deel 2: 124
ISBN-13:	deel 1: 978-90-76233-57-4 deel 2: 978-90-76233-67-3 deel 3: 978-90-76233-77-2
Prijs:	per deel: € 32,50

Je hoort het meer en meer. De kinderen van vandaag kunnen zich niet meer concentreren. Is dat zo? Of zijn het gewoon kinderen van een tijd waarin er zoveel op hen afkomt dat ze het steeds moeilijker krijgen om hun aandacht op slechts één ding te richten? Misschien moeten we hen preventief - en misschien ook wel proactief - aanleren om zich te concentreren. Waarom? Omdat kinderen die moeite hebben met zich te concentreren vaker dan andere kinderen leer- en gedragsproblemen ontwikkelen. Trouwens, de cijfers liegen er niet om. Zo zou 50% van de kinderen met een leerstoornis ook aandachtsstoornissen hebben. Lees dit artikel maar eens: AD/HD and Coexisting Disorders (http://www.help4adhd.org/documents/WWK5.pdf). Als we dan weten dat niet elk kind dat zich moeilijk kan concentreren ADHD heeft, dan beseffen we pas hoe groot het risico kan zijn.

Kinderen kunnen leren zich beter te concentreren. Het moet dan wel op een aangename, afwisselende en uitdagende manier gebeuren. Is dat niet zo, dan gaan ze zich gauw vervelen.

Concentreer en Leer is een leerprogramma dat er op gericht is om kinderen zich te leren concentreren. Het bestaat uit drie delen:

Deel 1: voor kinderen van 6 tot 9 jaar
Deel 2: voor kinderen van 9 tot 10 jaar
Deel 3: voor kinderen van 10 tot 14 jaar

Het is de bedoeling dat kinderen een half jaar lang elke dag 5 tot 10 minuten met het programma oefenen.

De opbouw van de delen 1 en 2 is nagenoeg identiek. Beide boeken richten zich naar de leerkracht of volwassen begeleider van deze kinderen. Onder de titel Concentratie en tips geeft de auteur eerst enkele woorden uitleg over wat concentratie eigenlijk is en wat mogelijke oorzaken kunnen zijn van concentratieproblemen. Hij geeft tips voor het gebruik van het oefenprogramma en legt uit hoe dit oefenprogramma in elkaar zit. Onder de titel Concentratieoefeningen geeft hij uitleg bij de oefeningen. Deze zijn zeer gevarieerd. Naast een aantal gemakkelijk in te zetten oefeningen maakt hij verder een onderscheid tussen:

een auditief georiënteerde concentratietraining,
een visueel georiënteerde concentratietraining,
een motorisch georiënteerde concentratietraining,
concentratieoefeningen gericht op de schoolvakken.

Onder de titel Het overbrengen van geheugentechniek bespreekt de auteur een aan de leeftijd aangepaste geheugentechniek. Tot slot volgt dan de uitleg bij de verschillende kopieerbladen en de kopieerbladen zelf.

In het tweede deel zit er onder de titel Aanwijzingen voor het vergroten van het gevoel van eigenwaarde een extra hoofdstukje met suggesties van oefeningen om de zelfwaardering van de kinderen te verhogen.

Het derde deel van deze reeks is helemaal anders van opbouw en richt zich naar het kind zelf. De auteur ziet deze toepassingsmogelijkheden:

een werkboek voor een zelfstandige leertraining,
een systematisch oefenprogramma dat met alle leerlingen wordt doorgemaakt,
een hulpmiddel voor de leerkracht om het gebruik van al beschikbare werkvormen beter te begrijpen en te kunnen inpassen in een leersystematiek.

Het leerprogramma wordt hier beschreven als een proces bestaande uit 6 stappen. Elke stap wordt uitvoerig toegelicht en afgesloten met een aantal concentratieoefeningen en concrete leertips. De stappen zijn:

Stap 1: Opletten en kiezen
Stap 2: Ordenen en indelen
Stap 3: Leerplaatjes maken
Stap 4: Verbinden
Stap 5: Uitvergroten
Stap 6: Toepassen

Voor het doel en de beschrijving van deze stappen verwijs ik naar het werkboek zelf.

Dit leerprogramma biedt een gevarieerd aanbod van oefeningen om kinderen van 6 tot en met 14 jaar te begeleiden bij het zich leren concentreren. Het bestaat uit een logische leerlijn die ook beroep doet op andere vaardigheden en competenties van de kinderen. In die zin is het een programma met een groot uitdaginggehalte en een unieke aanpak.

Met dank aan uitgeverij Eduforce voor het ter beschikking stellen van Concentreer en leer.

Haal de Grrrr uit agressie

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Fri, 31 Aug 2007 18:20:00 +0200

Auteur:	Elizabeth Verdick & Marjorie Lisovskis
Titel:	Haal de Grrrr uit agressie
Uitgeverij:	Abimo/Schoolsupport
Plaats:	Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar:	2007
Pagina's:	118
ISBN-13:	978-90-593-2345-2
Prijs:	€ 9,95

Het is niet cool om een heethoofd te zijn. Dat is de centrale boodschap van dit boekje uit de reeks Lach en Leer. Dit boekje is geschreven voor kinderen en jongeren maar kan uitstekend gebruikt worden door ouders, leerkrachten, leerlingenbegeleiders en andere hulpverleners om het thema agressie bespreekbaar te maken.

Eerst zet dit boekje het thema kwaad zijn scherp. Dit wordt onmiddellijk gevolgd door een aantal tips om beginnende boosheid onder controle te houden en af te reageren. Een eenvoudige ontspanningsoefening kan hier bij helpen. Daarna wordt duidelijk gemaakt dat agressie meer is dan roepen, tieren en slaan. Andere vormen van agressie vind je immers terug in pesten, het spelen van mentale spelletjes, onderdrukte agressie en kwaad zijn op jezelf.

Eens zover reikt het boekje een paar strategieën aan om met agressie om te gaan en te zoeken naar een constructieve oplossing. Deze constructieve oplossing ligt in het uitpraten van een conflict en het daarbij gebruiken van ik-boodschappen. Aan de hand van verschillende stappen wordt er duidelijk gemaakt hoe zo'n gesprek kan verlopen.

Met de woederadar uit het boekje leren de kinderen en jongeren signalen van woede en agressie te herkennen bij zichzelf en bij anderen. Deze woederadar kan ook gebruikt worden om agressie op te sporen in jouw omgeving en in de media en te kijken wat dat met jezelf doet. De boodschap daarbij is dat boosheid op zich helemaal niet verkeerd is, maar dat er wel verkeerde - lees agressieve - manier zijn om er mee om te gaan.

Het boekje eindigt met heel wat concrete tips om met agressiesituaties om te gaan en te voorkomen dat iemand agressief wordt.

De Boodschap voor ouders en leerkrachten aan het einde van dit boekje zet ook hen op weg om kinderen met agressie te leren omgaan.

Organiseer jezelf zonder je hoofd te verliezen

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Mon, 27 Aug 2007 22:37:00 +0200

Auteur:	Janet S. Fox
Titel:	Organiseer jezelf zonder je hoofd te verliezen
Uitgeverij:	Abimo/Schoolsupport
Plaats:	Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar:	2007
Pagina's:	106
ISBN-13:	978-90-593-2344-5
Prijs:	€ 9,95

Leren organiseren zou voor veel schoolkinderen en studenten een verplicht vak moeten zijn. Denk maar aan de leerling die iedere dag al zijn boeken en schriften meesleurt in zijn boekentas uit angst anders iets te vergeten. Of aan de leerlingen met diverse leer- en ontwikkelingsstoornissen die hun slordigheid en gebrek aan organisatie gemeen hebben.

Dit boekje behoort tot de reeks Lach en Leer. Op een speelse en humoristische manier - soms met de nodige overdrijving - vertrekt de auteur vanuit levensechte situaties om het belang van een goede organisatie aan te tonen. Om het met de eerste tip op bladzijde 6 te zeggen:

Je organiseren, wil NIET zeggen dat je een ordefreak moet worden. Het wil zeggen: minder tijd besteden aan gek worden én meer tijd hebben voor leuke dingen.

Organiseren begint met de aanschaf van net dat schoolmateriaal dat je helpt om orde in de chaos te scheppen. Waarom inderdaad geen doorzichtige pennenzak voor die spulletjes die anders verdwalen in een boekentas? En dat is maar één tip naast het gebruik van ringmappen, tabbladen enz... Een boodschappenlijstje helpt je bij de aankoop van de juiste spullen. Als je dan nog iedere avond jouw materiaal klaar maakt voor de volgende dag, hoef je inderdaad niet in jouw pyjama achter de schoolbus te lopen...

Het juiste materiaal kan maar werken als je het snel kunt terugvinden: orde in de schoolbank, het schoolkastje, ... is dat ook belangrijk. Ook hier gaat het boekje op een ludieke maar duidelijke maar in.

Naast de organisatie van het schoolmateriaal is de organisatie van de tijd van belang. De agenda biedt hiervoor heel wat mogelijkheden, maar het leren inschatten van de nodige tijd en het plannen op korte en lange termijn van de studietijd moet zeker geleerd worden. Voeg daar een georganiseerde en rustige leeromgeving aan toe, en de kans op succes vergroot zienderogen.

Daarnaast vind je in dit boekje ook nog enkele sterke oplet-, geheugen- en leertips.

Dit boekje verdient het om opgenomen te worden in de lessen Leren Leren die in veel basis- en secundaire scholen gegeven worden. Alle kinderen kunnen er iets uit leren, niet alleen de kinderen met leer- en ontwikkelingsmoeilijkheden en de beroepssloddervossen. Met een goede organisatie als fundament komt een goed of beter leerresultaat al een heel eind dichterbij.

De AD(H)D Survivalgids

noreply@skynetblogs.be (Lieven Coppens) — Thu, 23 Aug 2007 18:47:00 +0200

Auteur:	ohn Taylor
Titel:	De AD(H)D Survivalgids
Uitgeverij:	Abimo/Schoolsupport
Plaats:	Sint-Niklaas/Zuidhorn
Jaar:	2007
Pagina's:	120
ISBN-13:	978-90-593-2343-8
Prijs:	€ 9,95

Deze Survivalgids is een boekje dat geschreven werd voor kinderen en jongeren van 8 tot 14 jaar. Het is de bedoeling dat het ook gelezen wordt door hun ouders of een andere volwassene. Op die manier worden ADHD en ADD bespreekbaar.

In dit boekje wordt eerst zeer helder uitgelegd wat AD(H)D nu eigenlijk is. Dit gebeurt aan de hand van vier soorten kenmerken die kort beschreven en toegelicht worden met concrete uitspraken van kinderen met ADHD of ADD: hyperactiviteit, onaandachtigheid, impulsiviteit en besluiteloosheid. Deze worden nog eens extra samengebracht op een checklist waarbij de kinderen hun gedrag concreet in kaart kunnen brengen. Ook de positieve kenmerken en talenten van kinderen met AD(H)D komen aan bod. Heel waardevol is het tweede hoofdstukje Iedere dag een stukje beter. Hier krijgen de kinderen en jongeren een strategie aangereikt waarmee ze hun zelfbeeld positief kunnen ondersteunen. Mooi is ook de herdefiniëring van een fout als Leerzaam, Normaal, Accidenteel en Pareltjes van inspanning. Het derde hoofdstukje gaat over het hulpzoeken bij ADHD en ADD. Het gebruik van medicatie wordt hier zeer duidelijk uitgelegd, met aandacht voor de voor- en nadelen. Het vierde hoofdstukje vult dit aan door het belang van een juiste voeding te onderstrepen. Hoofdstukken 5, 6 en 7 geven de kinderen en jongeren heel wat concrete tips mee over het (over-)leven thuis en op school en het maken van vrienden. Tips van allerlei aard passeren de revue. Deze gaan van "opschieten met broers en zussen" over "samenwerken met leerkrachten en hulpverleners" naar "zeven manieren om vrienden te maken... en te blijven". Aan dat laatste wordt er trouwens een volledig hoofdstuk besteed. Het laatste hoofdstuk geeft tips om met sterke gevoelens om te gaan.

Alle moeilijke woorden en afkortingen die in het boekje voorkomen zijn achteraan opgenomen in de verklarende woordenlijst. Een katern met een boodschap voor ouders, leerkrachten en zorgverleners sluit het boekje af. In deze katern worden tips gegeven om de inhoud van het boekje met de kinderen en jongeren te bespreken.

In de praktijk van de leerlingenbegeleiding is er heel wat nood aan dergelijke werkjes. Ze verschaffen inzichten en inhouden aan kinderen, jongeren en volwassenen en maken het thema op een constructieve manier bespreekbaar.