BOEKetje onderwijs

Dit boekje uit de reeks Lach en leer is bedoeld voor leerlingen van het derde tot en met het zesde leerjaar. Het bevat heel wat ideeën rond het leren van lessen en het maken van toetsen en proefwerken. Op een speelse en leuke manier komen heel wat principes uit de traditionele lessen "Leren studeren" aan bod.

De ludieke inleiding over het niet maken van huiswerk is zeer herkenbaar voor kinderen en ouders. Toch blijft de boodschap duidelijk: huiswerk maken heeft zin! De volgende twee hoofdstukken gaan meteen over enkele belangrijke voorwaarden om dit in de beste omstandigheden te kunnen doen. Aan bod komt onder andere het belang van:

• een pauze tussen school en huiswerk;
• breinvriendelijke tussendoortjes;
• een vast beginuur;
• een huiswerkvriendelijke werkplek;
• ...

De auteur geeft hier vanzelfsprekend concrete tips bij. Vervolgens staat hij stil bij het plannen van de huiswerkmomenten. Hierbij gaat hij uit van een vaste weekplanning waarin je eerst alle structurele ontspanningsmomenten (muziekschool, tekenacademie, jeugdbeweging, sportclub, ...) invult. Daarna geeft hij een woordje uitleg bij de meer flexibele dagplanning. Zeven tips moeten de leerling daarbij helpen. In het vijfde hoofdstuk maakt de auteur het nog eens duidelijk dat actief aanwezig zijn in de klas het maken van huiswerk gemakkelijker maakt.

Heel belangrijk is het hoofdstuk over het werken aan een langlopende taak. Voor veel schoolkinderen is dit een aartsmoeilijke opdracht. De auteur biedt hen een heel gestructureerde manier van werken aan.

Hoofdstukken zeven en acht behandelen typische onderwerpen van het "Leren studeren", zoals:

• het belang van herhalen;
• het maken van schema's;
• het gebruiken van gedachtekaarten;
• het belang van samenvattingen;
• strategieën om een tekst te leren...

Het negende hoofdstukje geeft nog meer tips zoals het gebruiken van ezelsbruggetjes. Het benadrukt ook dat het belangrijk is om te (willen) leren uit de resultaten van een toets of proefwerk.

In het voorlaatste hoofdstuk werkt de auteur een strategie uit om een proefwerk te maken. Voor veel leerlingen uit de lagere school is ook dit geen overbodige luxe.

Het boekje eindigt met een aantal tips voor leerkrachten en ouders.

Net zoals de andere boekjes uit de reeks Lach en leer is dit boekje zeer vlot en licht geschreven met heel wat knipoogjes naar leerlingen, leerkrachten en ouders. Heel wat tekeningen en schema's ondersteunen de tekst. Samen met dat andere boekje uit dezelfde reeks Organiseer jezelf zonder je hoofd te verliezen, is het een krachtige ondersteuning voor alle schoolkinderen

.

Met dit boekje voorzien de auteurs in een grote behoefte. Studenten die naar het hoger onderwijs overstappen, leren gedurende een tiental weken aan de hand van vijf modules zelfgestuurd leren.

De sterkte van deze uitgave ligt in het gevonden evenwicht tussen theorie en praktijk. Concreet betekent dit dat de auteurs de theoretische achtergrond bij elke module kort en krachtig weten door te geven en te doorleven aan de hand van concrete opdrachten, vragenlijsten en dergelijke.

In de eerste module leert de student zijn toekomstige opleiding beter kennen. Hiervoor bieden de auteurs hem zeer gerichte opdrachten aan die hij moet uitvoeren. Eens zo ver krijgt hij ook de kans om zichzelf als student beter te leren kennen. Een leerstijlentest en een test naar de grondigheid waarmee hij studeert helpen hem hierbij. Uiteindelijk worden al de gegevens die in deze module verzameld werden samengebracht in een gerichte zelfevaluatie. Hiermee krijgt hij een zicht op de studie-inspanningen die hij zal moeten leveren.

De tweede module staat helemaal in het teken van de studieplanning. De student leert eerst zichzelf slimme doelen te stellen (specifiek, meetbaar, aanvaardbaar, realiseerbaar, tijdgebonden) om die daarna naar een haalbare planning te vertalen. In het tweede deel van deze module kan hij nagaan in welke mate hij vatbaar is voor faalangst en uitstelgedrag. Vragenlijsten en zelfobservaties helpen hem hierbij op weg.

De derde module bekijkt enkele studietechnieken van nabij. Ze is uitgewerkt rond drie kapstokken: structuur zoeken, betekenisvol verwerken en herhalen en controleren. Aan het eind van deze module moet de student in staat zijn om van de aangebrachte technieken aan te geven wanneer hij ze kan gebruiken en waarom.

De vierde module gaat in op het fenomeen stress. De student leert enkele signalen van stress te herkennen en krijgt exemplarisch enkele mogelijke oplossingen aangereikt.

De laatste module doorloopt de student na de eerste examens. Het is de fase van de zelfreflectie. De student leert om zichzelf op een eerlijke manier te evalueren om daarna tot een diagnose te komen die hem moet helpen om het beter te doen.

Dit boekje kan een handig hulpmiddel zijn voor de gemotiveerde student om de eerste maanden van het hoger onderwijs door te komen. Het doet volop beroep op de competentie van het zelfgestuurd leren. Toch (of net daardoor) meen ik dat de inhoud van dit boekje beter tot zijn recht zou komen als onderdeel van het studiekeuzeproces in het vijfde en zesde jaar ASO. Op die manier kunnen alle toekomstige studenten de principes ervan leren kennen en aanleren. Dit zou wel eens een beduidend verschil kunnen maken. Een aanrader!