2017.11.11

Activerende en passende werkvormen

Auteur: Carel van der Brug, Meike Berben & Bert Moonen
Titel: Activerende en passende werkvormen
Naar meer variatie en motivatie in de les. Werken aan 21ste -eewse vaardigheden
Uitgeverij: CPS
Plaats: Amersfoort
Jaar: 2017
Pagina's: 115
ISBN-13: 978-90-6508-020-2
Prijs: € 29,90

activerende en passende werkvormen - naar meer variatie en motivatie in de les - werken aan 21ste -eeuwse vaardighedenOok in Vlaanderen is men er zich in het secundair onderwijs meer en meer bewust van geworden dat men de leerlingen meer moet activeren en motiveren. Nog te veel leerlingen in het secundair onderwijs vinden de lessen die ze krijgen te saai en helemaal niet uitdagend. Daarenboven zijn nog (te veel) leerkrachten onbekend met activerende werkvormen of ervaren ze deze als bedreigend of niet bevorderlijk voor het klassenmanagement. In dit boek van de Nederlandse uitgeverij CPS willen de auteurs de leerkrachten over deze drempels heen helpen door hen een theoretisch onderbouwd en tegelijkertijd zeer praktisch kader te bieden om met deze activerende en passende werkvormen aan de slag te gaan. De opsomming van de verschillende hoofdstukken geeft je onmiddellijk al een goed overzicht van het proces dat je als leerkracht moet doorlopen:

  • Hoofdstuk 1: Waarom activeren?
  • Hoofdstuk 2: Praktisch aan de slag;
  • Hoofdstuk 3: Werkvormen kiezen vanuit doelstellingen en lesvoorbereiding;
  • Hoofdstuk 4: Belemmeringen en kansen;
  • Hoofdstuk 5: Werkvormen beschrijving;
  • Hoofdstuk 6: Digitale werkvormen en didactiek;
  • Hoofdstuk 7: Instrumenten voor borging en implementatie.

In het eerste hoofdstuk leggen de auteurs uit waarom je activerende en passende werkvormen zou inzetten en onder-bouwen ze dit vanuit de theorie. Aan bod komen de basisprincipes en het mee verantwoordelijk maken van de leerlingen zoals deze bij het coöperatieve leren aan bod komen, het werken in teams, de aard van het klassenmanagement, de aandacht voor groepsprocessen en sociale vaardigheden en de werkvormen zoals ze in een zestal domeinen kunnen ondergebracht worden.

In het tweede hoofdstuk gaan de auteurs dieper in op het kiezen van passende werkvormen vanuit de lesdoelen. Hiervoor gebruiken ze het didactisch model van Van Gelder en de taxonomie van Bloom, het Activerende Directe Instructiemodel van Leendert en (heel summier) het formatief evalueren.

Hoe je nu precies de werkvormen kiest vanuit de doelstellingen en jouw lesvoorbereiding, komt aan bod in het derde hoofdstukje. De belemmeringen en kansen van het gebruiken van werkvormen is dan weer het onderwerp van het vierde hoofdstuk.

Hoofdstuk vijf bestaat uit de technische fiches van verschillende activerende werkvormen. Je leert er wat die werkvormen inhouden en hoe je ze kunt toepassen. In het verlengde hiervan heeft het zesde hoofdstuk het over het gebruik van digitale werkvormen en worden enkele digitale instrumenten toegelicht.

In het laatste hoofdstuk tenslotte kijkt men samen met de lezer hoe men een en ander kan borgen in de eigen praktijk en de schoolcultuur.

Voor mensen die kort willen ingeleid worden in het werken met activerende werkvormen, kan dit een laagdrempelig en motiverend – of zeg ik beter: activerend – boek zijn.

afdrukken

15:57 Gepost door Lieven Coppens in CPS | Permalink | Tags: activeren, activerende werkvormen, methodiek, motiveren, motiverende werkvormen, werkvormen | |

2010.02.28

Oriëntatie in de onderwijskunde

Auteur: Ingrid Imrecht, Peter Van Petegem & Wil Meeus
Titel: Oriëntatie in de onderwijskunde. Een openleerpakket.
Uitgeverij: Acco
Plaats: Leuven/Voorburg
Jaar: 2008 (Tweede, herwerkte uitgave)
Pagina's: 168
ISBN-13: 978-90-334-7026-4
Prijs: € 28,-

oriëntatie in onderwijskunde - een openleerpakketOriëntatie in de onderwijskunde is het boek bij uitstek voor iedereen die zich in de basisthema's van de onderwijskunde moet verdiepen. De auteurs schreven het voor studenten in het pedagogisch hoger onderwijs waar het een gedifferentieerde aanpak in de lerarenopleidingen mogelijk maakt. Maar ook mensen uit de onderwijspraktijk die hun kennis van de onderwijskunde willen verdiepen, kunnen het doornemen.

De methodiek van het begeleid zelfstandig leren ligt aan de basis van dit pakket. Hierdoor kan de lezer de inhoud op eigen tempo verwerken. Deze inhoud is opgedeeld in de volgende modules:

  • doelen
  • beginsituatie
  • leerinhouden
  • didactische werkvormen
  • onderwijsmedia
  • evaluatie
  • didactisch handelen

Elke module vormt een afgerond geheel. Hierdoor kan men het boek naar gelang de eigen noden of interesse, doornemen. Elke module bevat dezelfde onderdelen:

  • een informatief gedeelte
  • een zelfevaluatieopdracht
  • een opdracht die men ter evaluatie moet voorleggen aan de docent
  • verwijzingen naar achtergrondinformatie
  • een synthese van de module
  • een verwijzing naar de plaats waar men de oplossingen van de zelfevaluatieopdracht kan vinden

Het boek leest als een trein. De helder gepresenteerde informatie nodig steeds uit om verder te lezen. De zelfevaluatieopdrachten zijn, ook voor mensen die al les geven, zeer zinvol en bij momenten redelijk confronterend. Voor mensen die geen leerkrachtendiploma hebben (voor welk onderwijsniveau dan ook) en die scholen begeleiden of schoolondersteunend werken is dit boek verplichte literatuur. Het brengt hen inzicht bij in het onderwijsleerproces. En het zal hen ongetwijfeld helpen bij het formuleren van realistische en uitvoerbare adviezen.

afdrukken

21:52 Gepost door Lieven Coppens in Acco | Permalink | Tags: media, doelstellingen, evaluatie, onderwijskunde, didactiek, eindtermen, methodiek, werkvormen, beginsituatie, leerinhouden | |

2009.05.22

Het didactische werkvormenboek

Auteur: Piet Hoogeveen en Jos Windels
Titel: Het didactische werkvormenboek. Variatie en differentiatie in de praktijk.
Uitgeverij: Koninklijke Van Gorcum
Plaats: Assen
Jaar: 2008 (achtste druk)
Pagina's: 224
ISBN-13: 978-90-232-4067-9
Prijs: € 32,50

het didactische werkvormenboekGoed gekozen werkvormen helpen de zorg in de klas organiseren. Zij sluiten immers aan bij de inhoud van de les en doen ook recht aan de verschillen tussen de leerlingen. Dat is het uitgangspunt van dit boek. De auteurs brachten de diversiteit aan werkvormen samen. Ze beperkten zich daarbij niet tot een loutere opsomming maar droegen er tegelijk zorg voor dat het verband met de theorie zichtbaar bleef. Hierdoor vervult het boek een dubbele functie. Enerzijds is het een leerboek voor studenten in de diverse lerarenopleidingen, anderzijds is het een verfrissend naslagwerk voor leerkrachten die (al geruime tijd) in de praktijk staan.

In het eerste deel van het boek worden theorie en achtergrond uit de doeken gedaan. De auteurs bakenen het begrip didactische werkvormen nauwgezet af en leggen het verband met het pedagogische handelen (lees: opvoeding en doorgeven van waarden) en het didactisch handelen (lees: onderwijzen). Ze geven een woord uitleg bij het gebruik van groeperingvormen en de inzet van verschillende media. Verder staan ze iets uitgebreider stil bij de activerende didactiek, die zijn grondslag vindt in het constructivisme. Deze theorie houdt in dat de leerling zelf verantwoordelijk is voor zijn leerproces. Hij moet immers de eigen kennis opbouwen door nieuwe informatie te integreren in de kennis die hij al beheerst. Tot slot van het eerste deel wordt de keuze en het gebruik van didactische werkvormen besproken waarbij de keuze in functie van de beoogde lesdoelen of in functie van de verschillende lesfasen extra aandacht krijgt.

Het tweede deel staat helemaal in het teken van de verschillende werkvormen. Deze werden in de volgende categorieën ondergebracht:

  • instructievormen
  • interactievormen
  • opdrachtvormen
  • samenwerkingsvormen
  • spelvormen

Alle werkvormen worden beschreven aan de hand van acht kenmerken:

  • groepsgrootte
  • tijdsduur
  • docenttijd
  • hulpmiddelen
  • uitvoering
  • leerlingactiviteit
  • sterke kanten
  • zwakke kanten

Het boek sluit af met een zeer handige alfabetische lijst van de beschreven werkvormen. Bij elke werkvorm staat duidelijk aangegeven waarvoor deze geschikt is.

afdrukken

17:00 Gepost door Lieven Coppens in Van Gorcum | Permalink | Tags: didactiek, differentiatie, werkvormen | |